Όταν στα μέσα της δεκαετίας των ‘00s, η Amazon αποφάσιζε να ξεκινήσει τη διάθεση μίας υπηρεσίας video streaming (τότε Amazon Video), ήταν πολλοί εκείνοι που πίστευαν ότι δεν ήταν μία καλή ιδέα. Είναι η περίοδος που τα «πειρατικά» downloads κάνουν θραύση και η ενοικίαση ταινιών σε DVD και Blu-ray κινείται ακόμα με αρκετά καλούς ρυθμούς. Το ίδιο εξακολουθούσαν να πιστεύουν και μερικά χρόνια αργότερα, το 2007, όταν το Netflix ξεκίνησε τη δική του streaming υπηρεσία. Μέχρι τότε η αμερικανική εταιρεία που πλέον είναι συνώνυμο του streaming, παρείχε μία από τις μεγαλύτερες υπηρεσίες στις ΗΠΑ για την ενοικίαση DVDs, με ταχυδρομική αποστολή στους συνδρομητές του.

Όμως σε αυτά τα 15 χρόνια που μεσολάβησαν μέχρι σήμερα η κατάσταση έχει αλλάξει δραματικά. Από τα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας και πολύ περισσότερο με τα lockdowns σε παγκόσμιο επίπεδο λόγω covid, το περιβάλλον είναι πλέον πολύ διαφορετικό και οι υπηρεσίες video streaming χρησιμοποιούνται από εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους σε ολόκληρο τον κόσμο. 222 εκατομμύρια για το Netflix, 175 εκατομμύρια (σύμφωνα με τα τελευταία επίσημα νούμερα) για το Amazon Prime Video, 138 εκατομμύρια για το Disney+ μέσα σε μόλις το 2019. Το σύνολο δηλαδή πάνω από μισό δισεκατομμύριo συνδρομές για τους τρεις “μεγάλους”, χωρίς να προσμετρούνται οι συνδρομητές της Apple, της Hulu, της HBO, των τοπικών ή περιφερειακών παικτών, αλλά και άλλων αθλητικού ενδιαφέροντος, όπως π.χ. οι πλατφόρμες του NBA, της Formula 1 κ.α.

Streaming wars

Μόνο από την παραπάνω αναφορά των ονομάτων η «μάχη» του streaming έχει ενδιαφέρον. Βλέπουμε μία πληθώρα διαθέσιμων υπηρεσιών και πολλούς από τους μεγάλους «κολοσσούς» τόσο από το χώρο της τεχνολογίας (Amazon, Apple, Google με το YouTube) όσο και από το χώρο του ψυχαγωγικού περιεχομένου (Disney, Warner Bros, Paramount, NBCUniversal) να έχουν εμπλακεί με περισσότερες από μία υπηρεσίες σε πολλές περιπτώσεις και να διεκδικούν το δικό τους μεγάλο μερίδιο στην παγκόσμια αγορά.

Όμως υπάρχει και ο τοπικός ανταγωνισμός, οι οποίοι συνήθως έχουν το προβάδισμα στο ζωντανό αθλητικό περιεχόμενο. Τα τηλεοπτικά δικαιώματα διοργανώσεων όπως το Champions League ή τα πρωταθλήματα ευρωπαϊκών χωρών, η Euroleague, το NBA, η Formula 1, το Moto GP συνήθως καταλήγουν σε τοπικούς -ή έστω περιφερειακούς (βλ. United Group) «παίκτες», εντείνοντας περαιτέρω τον ανταγωνισμό.

Και βέβαια υπάρχει και ο τρίτος “πόλος”, ο καταναλωτής. Η στροφή του προς τις συνδρομητικές υπηρεσίες, η πρόθεσή του να πληρώνει μία συνδρομή (ή και περισσότερες) προκειμένου να έχει πρόσβαση στο περιεχόμενο που θέλει. Το «πειρατικό» downloading  παραμένει μεν ένας ισχυρός πόλος, όμως όλο και περισσότεροι καταναλωτές μοιάζουν διατεθειμένοι να πληρώνουν συνδρομή σε μία υπηρεσία που θα τους προσφέρει ένα εύχρηστο μενού αλλά και προσωποποιημένες προτάσεις.

Streaming στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα, η εποχή που υπήρχαν μία ή δύο υπηρεσίες streaming έχει περάσει ανεπιστρεπτί και οι επιλογές πλέον είναι πολύ περισσότερες.

Καταρχάς, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι ως video streaming ορίζουμε μία υπηρεσία που δίνει τη δυνατότητα σε έναν χρήστη να έχει πρόσβαση στο περιεχόμενο που θέλει τη στιγμή που το θέλει χρησιμοποιώντας είτε έναν browser είτε κάποιο app που είναι εγκατεστημένο σε κάποια συσκευή (smartphone, tablet αλλά και smart TV).

Υπό αυτό το σκεπτικό τόσο η Cosmote TV όσο και η Nova είναι υπηρεσίες streaming περιεχομένου ακόμη και αν ένα πολύ μεγάλο κομμάτι των συνδρομητών τους έχει πρόσβαση μέσω δορυφορικού πιάτου. Η δορυφορική πρόσβαση έχει μεν το πλεονέκτημα ότι είναι σπάνιο φαινόμενο να μην υπάρχει σύνδεση αλλά δεν δίνει τη δυνατότητα για αμφίδρομες (interactive) δυνατότητες. Συν ότι το κόστος του εξοπλισμού, της συντήρησης και της διαχείρισης του όπως και αυτό για τις δορυφορικές συνδέσεις είναι διόλου ευκαταφρόνητο. Γι’ αυτό και έχουν αρχίσει να στρέφονται όλο και περισσότερο προς την αξιοποίηση της ευρυζωνικής σύνδεσης στο Διαδίκτυο. Χαρακτηριστικά, η Cosmote σταματά σταδιακά να προσφέρει τη δυνατότητα του hybrid TV στους συνδρομητές που συνεχίζουν να χρησιμοποιούν δορυφορικό πιάτο. Τι σημαίνει αυτό; Ότι αν ο συνδρομητής θέλει να βλέπει περιεχόμενο που προβλήθηκε προηγούμενη μέρα (replay TV) θα πρέπει να χρησιμοποιεί την ΟΤΤ εκδοχή της Cosmote TV.

Πέραν των δύο μεγάλων συνδρομητικών πλατφορμών, το Netflix είναι εξαιρετικά δημοφιλές στη χώρα μας, ενώ παρών δηλώνει εδώ και αρκετό καιρό τόσο το Amazon Prime Video όσο και το Disney+. Επίσης, το Apple TV+ είναι διαθέσιμο στη χώρα μας, ενώ αναμένουμε και το HBO Max σύντομα.

Επιπλέον, υπάρχει και το Vodafone TV με τη θυγατρική του βρετανικού τηλεπικοινωνιακού ομίλου να παρέχει συνδυαστικά πακέτα (π.χ. με το Disney+) ως πακέτο, κινούμενη σε ένα διαφορετικό μοντέλο από αυτά που έχουμε συνηθίσει. Στο παιχνίδι του streaming μπήκε πρόσφατα και ο ANT1 με το ANT1+

Ακόμη, από τοπικούς «παίκτες» ο ANT1 έκανε την κίνηση και έχει λανσάρει το ANT1+, με αρκετές δικές του σειρές και περιεχόμενο, ενώ το Cinobo δίνει έμφαση στο εναλλακτικό και ποιοτικό περιεχόμενο το οποίο έχει το δικό του κοινό.

Όσον αφορά το μέγεθος της αγοράς, η εκτίμηση δεν είναι ιδιαίτερα απλή άσκηση. Σύμφωνα με τα πρόσφατα οικονομικά αποτελέσματα, ο αριθμός των συνδρομητών της Cosmote TV στο τέλος Μαρτίου είχε φθάσει στους 636.504, της Nova στις 321.000, της Wind στις 7.000, ενώ εκείνοι της Vodafone στις 140.000 (επίσημες ανακοινώσεις παρόχων για το πρώτο τρίμηνο). Περίπου 1,1 εκατομμύριο συνδρομές συνολικά.

Από την άλλη πλευρά, η διείσδυση των “ξένων” πλατφορμών είναι μάλλον άγνωστη και βασίζεται περισσότερο σε εκτιμήσεις. Για παράδειγμα, το Netflix, το οποίο δεν ανακοινώνει επίσημα στοιχεία για την Ελλάδα, εκτιμάται ότι έχει περίπου 400.000 ενεργές συνδέσεις στη χώρα μας, με κάποιους να ανεβάζουν το μέγεθός του και στο μισό εκατομμύριο. Πολλοί περισσότεροι είναι βέβαια οι χρήστες του, αφού η πρακτική του διαμοιρασμού μιας σύνδεσης είναι ιδιαίτερα δημοφιλής, με τις εκτιμήσεις να ανεβάζουν έτσι τους Έλληνες χρήστες του Netflix ακόμα και στα επίπεδα του 1 εκατομμυρίου. Θολή είναι και η εικόνα για όλες τις υπόλοιπες διεθνείς πλατφόρμες στην Ελλάδα.

Ο διαμοιρασμός των συνδέσεων όπως και η πειρατεία είναι πάντως από τα ζητήματα που απασχολούν όλους όσους δραστηριοποιούνται στο συγκεκριμένο χώρο. Πέραν του διαμοιρασμού, πολλά νοικοκυριά αποκτούν πρόσβαση στο περιεχόμενο πολλαπλών πλατφόρμων μέσα από «πειρατικά» πακέτα.

Πόσες συνδρομές «αντέχει» ένα νοικοκυριό

Με τόσες προσφορές που υπάρχουν είναι μάλλον λογικό να υπάρχει ένα ερώτημα: πόσες συνδρομές «αντέχει» ένα νοικοκυριό; Η απάντηση δεν είναι εύκολη και η κατάσταση είναι διαφορετική ανάλογα με την περιοχή. Για παράδειγμα, οι υπάρχουσες έρευνες αναφέρουν ότι στις Ηνωμένες Πολιτείες κατά μέσο όρο ένα νοικοκυριό πληρώνει συνδρομή για 3,7 υπηρεσίες video streaming (Boston Consulting Group). Στην Ευρώπη, το αντίστοιχο νούμερο είναι λίγο πάνω από 2, ενώ στη νότια Ευρώπη εκτιμάται πως είναι 2.

Επιπλέον, σε αυτή την απάντηση θα πρέπει να λάβουμε υπόψη και τα διαφορετικά μοντέλα χρέωσης των παρόχων video streaming. Οι πάροχοι που έχουν ζωντανό αθλητικό περιεχόμενο κινούνται σε υψηλότερα επίπεδα της τάξεως των 20 ευρώ το μήνα για τα πλήρη πακέτα τους. Το Netflix, στην εκδοχή με τις 4 ταυτόχρονες συσκευές και την ποιότητα στο μέγιστο δυνατό (Ultra HD) είναι στα 13,99 ευρώ το μήνα με τάσεις για περαιτέρω αύξηση λόγω του υψηλού κόστους παραγωγής νέου περιεχομένου.

Από την άλλη πλευρά, έχουμε το Disney+ με 8,99 ευρώ το μήνα και παροχές αντίστοιχες με εκείνες του Netflix. Και υπάρχει και ο ANT1+, ο οποίος ξεκινά μεν με 4,99 ευρώ το μήνα για τους πρώτους 3 μήνες και μετά «ανεβαίνει» στα 7,99 ευρώ το μήνα.

Παράλληλα, όμως, υπάρχει και το «παιχνίδι» των συνδυαστικών προγραμμάτων όπου βλέπουμε να κινούνται δυναμικά οι τηλεπικοινωνιακοί πάροχοι. Από τη στιγμή που η Cosmote έχει την Cosmote TV και η Nova – Wind τη Nova (ή EON) είναι προφανές ότι θα έχουν πακέτα που θα συνδυάζουν κινητή τηλεφωνία, σταθερή τηλεφωνία, ευρυζωνική σύνδεση στο Διαδίκτυο και συνδρομητική υπηρεσία τηλεόρασης. Πρόκειται για το αποκαλούμενο quad play που μπορεί να δώσει σημαντικό πλεονέκτημα.

Τα συνδυαστικά πακέτα αναμένεται να αποτελέσουν έναν εκ των βασικών «πυλώνων» της αγοράς στο προσεχές μέλλον, αλλά δεν θα πρέπει να αποκλείσουμε να δούμε και νέα μοντέλα. Το Netflix συζητά πλέον για μικρότερου κόστους πακέτα που θα έχουν όμως και διαφημίσεις, ενώ κάτι αντίστοιχο σκέφτεται και η Disney. Μην ξεχνάμε, άλλωστε, ότι μία εκ των ανταγωνιστών (ή εναλλακτικών) των video streaming υπηρεσιών παγκοσμίως είναι το YouTube.

Υπάρχει κορεσμός στην αγορά;

Αν τα δύο προηγούμενα χρόνια λόγω της πανδημίας μεγάλωσαν τις προσδοκίες για τις streaming πλατφόρμες, το 2022 θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως έτος προσγείωσης. Και μάλλον απότομης. Το Netflix μετά από μια δεκαετία συνεχούς ανάπτυξης παρουσίασε για πρώτη φορά μείωση των συνδρομητών του. Η Disney+ παρά την αλματώδη πορεία της, πολύ μεγαλύτερη από αυτή που προσδοκούσε το 2019, δεν έχει αναπροσαρμόσει τον πήχη των 240 εκατομμυρίων συνδρομητών μέχρι το Σεπτέμβριο του 2024. Η αμερικανική αγορά (η μεγαλύτερη στον κόσμο) εμφανίζεται κορεσμένη, με σχεδόν 50 επιλογές video on demand περιεχομένου.

Παρόμοια είναι και η ψυχολογία και των επενδυτών, όπως σημείωναν πρόσφατα και οι Financial Times. To Δεκέμβριο του 2020, όταν η Disney ανακοίνωσε νέες παραγωγές της Marvel και του Star Wars για την πλατφόρμα της η τιμή της μετοχής της εταιρείας έφθασε σε επίπεδα ρεκόρ. Το Φεβρουάριο του 2022 όταν τα στελέχη της Paramount εξήγγειλαν σημαντικές επενδύσεις για την πλατφόρμα Paramount+ η μετοχή έχασε το 20% της αξίας της. H επενδυτική αγορά μοιάζει να εκτιμά πλέον, να ασπάζεται την ιδέα ότι ανεξάρτητα από τις επενδύσεις στο περιεχόμενο τα κέρδη των streaming πλατφορμών θα είναι μικρότερα από αυτά της τηλεόρασης και του κινηματογράφου πριν την πανδημία. Η μέχρι τώρα πορεία του Netflix είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, αφού μόλις πέρυσι κατάφερε να παρουσιάσει για πρώτη φορά κερδοφορία.

Περιεχόμενο & αθλητικά

Παρά τα ερωτηματικά το περιεχόμενο θα παραμείνει το κλειδί στο μέλλον του video streaming. Μέχρι τώρα, οι μεγάλοι πάροχοι που κινούνται σε παγκόσμιο επίπεδο (Netflix, Amazon Prime Video, Apple TV+) έδιναν έμφαση σε ψυχαγωγικό περιεχόμενο, ακολουθώντας, μάλιστα, διαφορετικές στρατηγικές. Το Netflix μπορεί να επενδύει και σε blockbuster ταινίες και σειρές, δαπανώντας εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ, αλλά το μεγάλο ατού του είναι οι τοπικές παραγωγές και περιεχόμενο που έχει. Παραγωγές από την Ινδία, την Κορέα, την Ευρώπη ή τη Νότιο Αμερική έγιναν γνωστές μέσω του Netflix και κάποιες κατάφεραν να κάνουν και μεγάλη διεθνή επιτυχία. Και δεν είναι τυχαίο ότι το Disney+ επενδύει και αυτό σταδιακά σε τοπικό περιεχόμενο παρά το γεγονός ότι έχει μία από τις καλύτερες λίστες όσον αφορά το blockbuster περιεχόμενο.

Το δεύτερο στοιχείο είναι το ζωντανό αθλητικό περιεχόμενο. Μέχρι πρότινος, οι άνθρωποι του Netflix ήταν κατηγορηματικά αντίθετοι στο να εμπλακούν στη «μάχη» για την απόκτηση των δικαιωμάτων για τη ζωντανή μετάδοση. Όμως, πλέον, το αφήνουν ανοικτό ως ενδεχόμενο. Ο λόγος σχετίζεται και με το γεγονός ότι οι ανταγωνιστές τους στην αμερικανική αγορά έχουν αλλάξει τη στρατηγική τους σε αυτό τον τομέα. Το Amazon Prime Video έχει συμφωνήσει για την μετάδοση ενός αγώνα του NFL (αμερικανικό ποδόσφαιρο) σε εβδομαδιαία βάση, το YouTube συνεργάζεται με το MLB (baseball), ενώ πρόσφατα έκανε αίσθηση η ανακοίνωση της συνεργασίας του Apple TV+ με το MLS (σ.σ. το επαγγελματικό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου στη βόρεια Αμερική). Μένει να δούμε αν θα υπάρξει κάποιος πάροχος που θα κάνει αντίστοιχη κίνηση και στην Ευρώπη είτε με το UEFA Champions League είτε με τη Euroleague είτε για κάποιο άλλο δημοφιλές άθλημα στη Γηραιά Ήπειρο.

Σημειωτέον πάντως πως όλα σχεδόν τα μεγάλα επαγγελματικά πρωταθλήματα στις ΗΠΑ (NFL, NBA, MLB, NHL) αλλά και ορισμένα στην Ευρώπη (Euroleague) έχουν τις δικές τους συνδρομητικές streaming πλατφόρμες, τις οποίες, μάλιστα, προωθούν πολύ. Για τους φανατικούς φιλάθλους ενός αθλήματος η λύση του NBA Pass ή του NFL Network είναι πολύ καλύτερες καθώς με ένα λογικό κόστος έχουν πρόσβαση σε όλους τους αγώνες της εκάστοτε λίγκας.

Επόμενα βήματα

Πέραν του περιεχομένου, στο προσεχές μέλλον αναμένεται να δούμε και άλλες κινήσεις από τους παρόχους video streaming σε μία προσπάθεια να διαφοροποιηθούν. Οι βελτιωμένες ευρυζωνικές συνδέσεις και ειδικά όταν μιλάμε για συνδέσεις FTTH στο 1 Gbps αλλά και το 5G δίνουν τη δυνατότητα για πολλά και ενδιαφέροντα.

Προς το παρόν, η έμφαση είναι στο user experience και το user interface με τις προσωποποιημένες προτάσεις να είναι κάτι που αρέσει πολύ στους καταναλωτές που μπορούν να ανακαλύπτουν πιο εύκολα περιεχόμενο που τους αρέσει και τους ταιριάζει. Η βελτίωση της ποιότητας του video με την έλευση του 8Κ είναι κάτι που θα δούμε σταδιακά να έρχεται επίσης. Όπως επίσης και το VR ή το AR. Αν και πολλοί εκτιμούν ότι ο τομέας που θα δούμε πολύ περισσότερα πράγματα θα είναι αυτός του interactivity. Δηλαδή, να έχει ο συνδρομητής τη δυνατότητα να διαμορφώνει ο/η ίδιος/α την εξέλιξη μίας σειράς ή μίας ταινίας. Έχουμε δει αντίστοιχες προσπάθειες στο παρελθόν, αλλά τώρα υπάρχουν πολλές περισσότερες δυνατότητες σε τεχνολογικό επίπεδο.

The post Τα επόμενα βήματα για τις υπηρεσίες streaming appeared first on 2045.gr.

Γράφει η Δάφνη Τσεβρένη, Co-founder, Clio Muse Tours.

Ως επαγγελματίες στο χώρο του τουρισμού αλλά και ως απλοί ταξιδιώτες, δε φανταζόμασταν ποτέ ότι θα έρθει μια μέρα που θα απαγορεύονται οι μετακινήσεις εντός και εκτός των συνόρων. Έχοντας χτίσει ένα μεγάλο μέρος της ζωής μας ως επισκέπτες αλλά και ως οικοδεσπότες της χώρα μας, η πανδημία του Covid-19 έπληξε πολλούς ανθρώπους σε διάφορα επίπεδα.

“730 δισ. δολάρια έχασε ο τομέας του τουρισμού τους πρώτους 8 μήνες του 2020”

Όλοι βιώσαμε πρωτόγνωρες καταστάσεις τις οποίες αναγκαστήκαμε να διαχειριστούμε και στις οποίες ακόμα προσαρμοζόμαστε. Είναι γνωστό ότι οι κλάδοι που επηρεάστηκαν περισσότερο από την πανδημία ήταν του τουρισμού και του πολιτισμού. Συγκεκριμένα, υπολογίζεται ότι τους οκτώ πρώτους μήνες του 2020 χάθηκαν στον τουριστικό τομέα παγκοσμίως 730 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι συνολικές απώλειες στην Ελλάδα για το 2020 διαμορφώθηκαν στα επίπεδα των 15 δισ. ευρώ, παρόλο που τα σύνορα είχαν ανοίξει τους καλοκαιρινούς μήνες. Δεδομένου ότι η συνολική συμμετοχή του τουριστικού κλάδου στο ΑΕΠ της Ελλάδας είναι 21%, οι απώλειες είναι καταστροφικές.

Παρόλο που η πλήρης ανάκαμψη αναμένεται να έρθει το 2022, εκτιμάται ότι ήδη από το καλοκαίρι του 2021 ο τουρισμός θα αρχίσει να επανέρχεται. Η επόμενη μέρα μετά την πανδημία σίγουρα θα είναι διαφορετική τόσο στο εγχώριο όσο και στο παγκόσμιο σκηνικό.  Προσωπικά πιστεύω ότι όταν ταξιδέψουμε ξανά, θα το κάνουμε καλύτερα.

Το μέλλον της τουριστικής εμπειρίας

Το έχουμε ξαναπεί και θα συνεχίσουμε να το λέμε ότι στην μετά-covid εποχή η υιοθέτηση βιώσιμων πρακτικών θα είναι άμεση και αναγκαία. Από την κλιματική αλλαγή εξαιτίας των εκπομπών του αερίου του θερμοκηπίου από τις μεταφορές μέχρι τις επιπτώσεις του τουρισμού στους κατοίκους των προορισμών αλλά και στις ίδιες τις πόλεις, η πανδημία ανέδειξε προβλήματα που ήδη γνωρίζαμε αλλά επιλέγαμε να αγνοήσουμε. 

Πλέον, ο βιώσιμος τουρισμός θα είναι απαίτηση και των ίδιων των ταξιδιωτών. Θα αποτελεί βασικό κριτήριο για την επιλογή του προορισμού, τον τύπου του ταξιδιού αλλά και το μέσο μεταφοράς που θα επιλέγουν. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, προβλέπεται -και ελπίζουμε- ότι θα μειωθεί ο μαζικός τουρισμός αποσυμφορίζοντας προορισμούς με μεγάλη ζήτηση. Ευρωπαϊκές μητροπόλεις όπως το Άμστερνταμ και η Βαρκελώνη είχαν ήδη στραφεί στην ενίσχυση της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης  και τώρα βλέπουμε ότι θα ακολουθήσουν το παράδειγμά τους και άλλες. Ελπίζουμε ανάμεσά τους και η Ελλάδα.

Επίσης, είναι εμφανές ότι τον τελευταίο χρόνο η τεχνολογία μπήκε άμεσα και γρήγορα στη ζωή μας. Από τους καταλόγους με QR κωδικούς στα εστιατόρια μέχρι τις νέες ψηφιακές εφαρμογές που υιοθετούνται από τα ξενοδοχεία για την ασφαλή παροχή υπηρεσιών στους πελάτες, ο τουρισμός ψηφιοποιείται με ταχείς ρυθμούς.

Οι ταξιδιώτες αναζητούν την ασφάλεια περισσότερο από ποτέ και οι επαγγελματίες στο χώρο του τουρισμού κάνουν τις απαραίτητες ενέργειες για να κερδίσουν την εμπιστοσύνη των πελατών τους. Για παράδειγμα, το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης επέλεξε την εφαρμογή της Clio Muse Tours για τη δημιουργία ψηφιακών ξεναγήσεων στις μόνιμες εκθέσεις της επειδή είναι μία απόλυτα ασφαλής μέθοδος ψηφιακής ξενάγησης καθώς δεν πραγματοποιείται μέσω συσκευής που μοιράζεται στο κοινό (όπως τα audio guides) αλλά κάθε επισκέπτης την παρακολουθεί από δική του συσκευή.

Παρόλο, λοιπόν, που η Ελλάδα είναι αρκετά πίσω συγκριτικά με άλλες Ευρωπαϊκές χώρες σε αυτό το κομμάτι, βλέπουμε ότι σιγά σιγά γίνονται σημαντικά βήματα και από τους πολιτιστικούς φορείς της χώρα μας.

Η ψηφιοποίηση στην Ελλάδα

Πρόσφατα ανακοινώθηκε ότι 25 σημεία υψηλού πολιτιστικού και ιστορικού ενδιαφέροντος θα αποκτήσουν δωρεάν WiFi. Μέχρι σήμερα δωρεάν ασύρματες ευρυζωνικές υπηρεσίες είχαν 13 αρχαιολογικοί χώροι σε όλη τη χώρα. Εμείς στην Clio Muse Tours που λειτουργούμε από το 2014 με ακουστικές και ψηφιακές ξεναγήσεις γνωρίζουμε τις ελλείψεις και την τεχνοφοβία ίσως, που χαρακτηρίζει τη χώρα μας. Έχουμε αντιμετωπίσει πολλές δυσκολίες τόσο στο να πείσουμε εγχώριους φορείς για την σημαντικότητα της ψηφιοποίησης όσο και λόγω έλλειψης υποδομών να δημιουργήσουμε περισσότερες ξεναγήσεις για να αναδείξουμε την πολιτιστική μας κληρονομιά.

Αν μπορούμε να πούμε ότι η πανδημία είχε ένα θετικό, αυτό είναι ότι έκανε εμφανή τα προβλήματα που όλοι γνωρίζαμε και επισπεύδει την επίλυσή τους.  Έχοντας μαγευτικά τοπία και μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, η Ελλάδα ως προορισμός “πουλάει από μόνη της” και γι’ αυτό πολλοί είχαν εφησυχάσει μέχρι που ήρθε η πανδημία και άλλαξε τα δεδομένα. Εδώ και χρόνια γίνονται συζητήσεις από τους ειδικούς του κλάδου για αλλαγές στο τουριστικό προϊόν, στην ανάγκη για υιοθέτηση βιώσιμων πρακτικών και την επιτακτικότητα βελτίωσης των υλικών υποδομών. Ιδιαίτερα στα ελληνικά νησιά που θεωρούνται από τους πιο μαζικούς τουριστικούς προορισμούς.

Πολλοί από τους ομιλητές του online conference Destination Greece | Communication in challenging times που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα από τον ΣΕΤΕ και την Marketing Greece έθιξαν αυτά τα προβλήματα και τόνισαν την άμεση ανάγκη για ενίσχυση και αναδιαμόρφωση του το τουριστικού προϊόντος της Ελλάδας. Αναμένουμε λοιπόν να δούμε πόσα από όλα αυτά θα υλοποιηθούν στο άμεσο μέλλον. 

The post Βιώσιμο και ψηφιακό το μέλλον της τουριστικής εμπειρίας appeared first on 2045.gr.

Τα τελευταία 15 χρόνια γιατροί και επιστήμονες έχουν ανακαλύψει πολλές βλαβερές επιπτώσεις που έχει η ατμοσφαιρική ρύπανση στην υγεία (ιδιαίτερα οι εκπομπές άνθρακα). Η λίστα είναι μεγάλη και περιλαμβάνει καρδιαγγειακά προβλήματα, καρκίνο στον πνεύμονα και νευρολογικές διαταραχές περιλαμβανομένου του Αλτσχάιμερ.

Για την ατμοσφαιρική ρύπανση στην Ελλάδα δεν έχουμε μακροπρόθεσμο σχεδιασμό αλλαγών και πρακτικά σχέδια εφαρμογής, παρά μόνο μελέτες , εδώ και εκεί, κάποιων Περιφερειών. Νομίζω πως είναι για όλες τις χώρες μια πρώτης τάξεως δικαιολογία να καθυστερούν δράσεις για την κλιματική αλλαγή, αφού σου λέει κάθε χώρα έχει διαφορετικές πηγές μόλυνσης.

Κάθε χρόνο εμφανίζεται η είδηση «προς νέο ρεκόρ οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα» και όλοι επιστρέφουμε στην κανονικότητα. Όμως οι επιστήμονες του Global Carbon Project λένε ξεκάθαρα πως κατά μέσο όρο ένας άνθρωπος ευθύνεται κάθε χρόνο για περίπου 4,8 τόνους εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από την καύση ορυκτών καυσίμων.

Η πανδημία ανακουφίζει…

Βάσει μελετών που δημοσίευσε το Euronews (Μάιος 2020) οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα σε όλο τον κόσμο μειώθηκαν κατά 7% σε σύγκριση με το Α’ εξάμηνο 2019 εξαιτίας των περιοριστικών μέτρων για την αντιμετώπιση της πανδημίας Covid-19. Αλλά αυτή η (πρόσκαιρη) πτώση δεν μπορεί να διορθώσει την πολυετή καταστροφή που κάνουμε στο κλίμα.

Πόσο περισσότερο για την Ελλάδα, που ενώ η παγκόσμια κοινότητα πιέζει για «πράσινες λύσεις» εμείς ονειρευόμαστε άντληση υδρογονανθράκων, μπας και σώσουμε τα οικονομικά μας. Όμως ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας αμφισβητεί τη σκοπιμότητα του προγράμματος ανάπτυξης υδρογονανθράκων στην Ελλάδα, την ίδια ώρα που εμείς -υποτίθεται- πολεμάμε τα πλαστικά καλαμάκια! Βλέπετε πόσο εύκολο είναι να έχεις agenda conflict, δηλαδή να μην ξέρεις που πας και με ποιο σχέδιο;

Η Ελλάδα χρειάζεται μια πράσινη ατζέντα. Τι πρέπει να γίνει;

Οι κυβερνήσεις διαχρονικά, επί 40 χρόνια, ασχολήθηκαν αποσπασματικά με το φαινόμενο, τις πηγές μόλυνσης, τη διαχείριση απορριμμάτων, τα καθαρά καύσιμα και βεβαίως περάσαμε όλες τις παλινωδίες για τις καθαρές πηγές ενέργειας. Πολιτικοί, όπως ο Αντώνης Τρίτσης και ο Στέφανος Μάνος, «πολέμησαν» το νέφος, πολύ μπροστά για την εποχή τους, αλλά από τότε ξεχάστηκε το θέμα.

Σήμερα στη χώρα μας κυριαρχεί ένας θόρυβος από ιαχές κατά των κακών ανεμογεννητριών, υπέρ των φωτοβολταϊκών (αν είναι επιδοτούμενα), αλλά πλάνο δεν έχουμε. Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα ακούγονται «too good to be true». Κομμάτια της πράσινης ατζέντας φαίνεται να κάνει μεγάλη προτεραιότητά του το Υπουργείο Περιβάλλοντος (απορρίμματα, πλαστικό, δάση), αλλά δεν αρκεί.

Η εκπομπή διοξειδίου του άνθρακα προκύπτει από πάρα πολλές ανθρώπινες δραστηριότητες και εξίσου βιομηχανίες/αγορές, που πρέπει όλες και όλοι να συντονιστούν σε μία κοινή προσπάθεια, αν θέλουμε να βοηθήσουμε την παγκόσμια προσπάθεια να αναστραφεί η κλιματική αλλαγή.

Η καρδιά του προβλήματος: ευθυνόμαστε όλοι μαζί

Η καρδιά του προβλήματος είναι η εξής: παράλληλα, πολλές βιομηχανίες εισφέρουν αρνητικά στη μόλυνση της ατμόσφαιρας. Για να οδηγηθούμε σε καθαρότερη εποχή, πρέπει όλοι αυτοί να κάνουν αλλαγές στο μοντέλο τους, επενδύοντας χρήμα, καινοτομία, ηθική.

Όταν η Burger King ανακοινώνει πως θα ταίζει λεμονόχορτο τις αγελάδες της, ώστε να εκλύουν λιγότερες εκπομπές διοξειδίου – από μόνη της δεν φτάνει. Γιατί πρέπει όλοι οι κτηνοτρόφοι να το εστερνιστούν και να ακολουθήσουν καλά παραδείγματα. Για να μην πάμε στο θέμα, πόσο κρέας καταναλώνουμε και πόσο πιέζουμε την παραγωγική διαδικασία, που μολύνει περισσότερο, απλά για να έχουμε όλα τα αγαθά μας στο supermarket.

Όλα συνδέονται μεταξύ τους και όλοι οι κλάδοι έχουν θέμα… Άρα, δεν μπορεί να «κυνηγάς» έναν επαγγελματικό χώρο, χωρίς να κάνεις κάθετες και οριζόντιες πολιτικές σε όλους. Η καμινάδα ενός παλιού εργοστασίου,οι εκπομπές των παλιών αυτοκινήτων που αποφεύγουν το ΚΤΕΟ, η καύση καλλιεργειών καρπών, τα χιλιάδες ταξί, η αύξηση βοσκοτόπων έναντι δασών, οι βιομηχανίες σιδήρου, η ένταση της αγροτικής παραγωγής με ντίζελ και βαριά μηχανήματα που δεν αντικαθίστανται από τεχνολογία. Οι ενεργοβόρες βιομηχανίες ευθύνονται κατά 73,2% για τις παγκόσμιες εκπομπές διοξειδίου άνθρακα.

Όλα συνδέονται ως ένα θέμα: κλιματική αλλαγή, gas emissions, μόλυνση

Πολλοί παγκόσμιοι ηγέτες και διεθνείς οργανισμοί χτυπούν το καμπάνακι εδώ και χρόνια, αλλά καμμία εθνική κυβέρνηση ή κοινωνία δεν νοιάζεται πολύ. Η κλιματική αλλαγή έχει γίνει ‘debate of hoaxes’ και οι υποστηρικτές ή οι κατακριτές της …απλά μας κάνουν να χάνουμε χρόνο, να μην καταλαβαίνουμε που βρίσκεται η αλήθεια, και άρα να αναβάλλονται οι ουσιαστικές δράσεις.

Με το που δούμε ένα βίντεο, όπως το παρακάτω, ή ντοκυμαντέρ παίρνουμε θέση βάσει προσωπικών προκαταλήψεων, χωρίς να μπαίνουμε στην ουσία. Ενώ το Leonardo DiCaprio Foundation χρηματοδοτεί 35 καινοτόμα projects για την προστασία οικοσυστημάτων και ειδών που τείνουν προς εξαφάνιση, εμείς μπορεί να μείνουμε στο επιφανειακό.

Είναι σίγουρο πως για να μειωθούν οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, πρέπει χιλιάδες βιομηχανίες, εταιρίες και δημόσιοι οργανισμοί να κάνουν άμεσα «πράσινες αλλαγές». Αλλαγές που θα μειώσουν το αρνητικό αποτύπωμα, ώστε να μας αντέξει λίγο παραπάνω ο πλανήτης. Και επειδή όλα συνεισφέρουν σε αυτό το σχέδιο, όλα είναι άμεσες προτεραιότητες: χώροι πρασίνου, απαγόρευση εξορύξεων, καθαρισμοί πολεοδομικών ενοτήτων, καθαρά εργοστάσια, μείωση πλαστικών, πολιτική επιδότησης μόνο καθαρής ενέργειας.

“The surest path to safe streets and peaceful communities is not more police and prisons, but ecologically sounds economic development. And that same path can lift us to a new, green economy – one with the power to lift people out of poverty while respecting and repairing the environment. – Van Jones”

Αν δεν έχουμε ψάξει τις λύσεις, πως θα τις αναδείξουμε;

Η Ελλάδα είναι μια χώρα ακόμη, από τις πολλές, που λέει μεν πως θα ήθελε καθαρή ενέργεια, αλλά χρειάζεται πολλά χρόνια για να το πετύχει. Η δέσμευση της οικονομίας από τους υδρογονάνθρακες και την παραγωγή ή εισαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από μη-«πράσινες» πηγές κοστίζει πολύ αρνητικά στο μέλλον μας. Υπάρχουν καλά παραδείγματα σε όλη την Ευρώπη, αλλά είναι ακόμη λίγα.

Αν πριν από λίγα χρόνια μας έλεγε κάποιος, πως μπορούμε να παίρνουμε ηλεκτρική ενέργεια από τα φυτά, θα απαντούσαμε «ε, αυτά δεν γίνονται». Και όμως, από το 2017 η Bioo (πρώην Arkybne Tech) παράγει πρακτική καινοτομία δίνοντας στον κόσμο ηλεκτρισμό από τη φύση. Καλά το καταλάβατε, μια πολυεθνική ομάδα νέων που ενώθηκαν στη Βαρκελώνη …ονειρεύονται, ψάχνουν, δημιουργούν, και αλλάζουν τον κόσμο μας. Η τεχνολογία τους μετατρέπει τα φυτά σε διακόπτες και άρα φορτίζουμε συσκευές και όλα τα installations τους «ζωντανεύουν».

Άλλο ένα μάθημα για τη χώρα μας: Βαρκελώνη, η πόλη που διεκδικεί κάθε χρόνο 200 projects καινοτομίας και συγκεντρώνει ταλέντο, μυαλά και επιχειρήσεις που θέλουν να πάνε σε νέους δρόμους. Η Bioo είναι συγχρηματοδοτούμενη από το Horizon 2020 της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εκτός από R&D κάνει εκπαίδευση στην ακαδημαϊκή κοινότητα και σε επιχειρήσεις.

Η εταιρεία οραματίζεται να αλλάξει τις πόλεις μας και να δίνει μοναδικές εμπειρίες από τα Installations που κάνει σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα. Φανταστείτε τα φυτά γύρω μας να ενεργοποιούν μουσική, φώτα, ακόμη και τις οθόνες που έχουμε σε ένα κατάστημα ή μία εκδήλωση.

Η Ελλάδα έχει μόνο να ωφεληθεί και να μάθει από διεθνείς συνεργασίες

Η Allseas Group είναι μία από τις μεγαλύτερες υπεράκτιες κατασκευαστικές εταιρείες υποθαλάσσιων «pipelaying» έργων στον κόσμο, λειτουργεί γερανούς, εξειδικευμένα πλοία, τα οποία σχεδιάστηκαν εσωτερικά. Ιδρύθηκε το 1985 με γραφεία στο Châtel Saint-Denis της Ελβετίας, και στη Χάγη της Ολλανδίας.

Φαντάζεστε, βαρύ «industrial service» με ιστορία και εξειδίκευση. Τι έκανε όμως την εταιρία, το Ιούλιο 2019, να εξαγοράσει τη μικρή (startup) εταιρία Bluerise, που είναι ειδικοί στην τεχνολογία Ocean Thermal Energy Conversion (OTEC); Λέγεται διαφοροποίηση, επέκταση σε νέες αγορές και κατανόηση των θεμάτων ενέργειας που απασχολούν την υφήλιο (άρα ευκαιρία ανάπτυξης σε νέο κλάδο). Γιατί η Bluerise ερευνούσε και ανάπτυξε την τεχνολογία OTEC εδώ και 9 χρόνια, σχεδιάζοντας συστήματα που χρησιμοποιούν τη φυσική διαφορά θερμοκρασίας στον ωκεανό μεταξύ κρύου νερού σε μεγάλα βάθη (5 ° C) και ζεστό επιφανειακό νερό (25 ° C) για την παραγωγή καθαρής ηλεκτρικής ενέργειας!

Απλώς η μικρή Bluerise που προσπαθούσε να κερδίσει proof-of-concept συμβόλαια, ανταγωνιζόταν μεγαθήρια όπως η Lockheed Martin, έκανε crowdfunding …μάλλον δεν είχε το δίκτυο, τη φήμη, και τα χρήματα να «κάνει scale». Θα βρείτε πολλά επεξηγηματικά βίντεο στο YouTube για το θέμα ενέργεια των ωκεανών (thermal power of oceans).

“A new era of ocean exploration can yield discoveries that will help inform everything from critical medical advances to sustainable forms of energy. Consider that AZT, an early treatment for HIV, is derived from a Caribbean reef sponge, or that a great deal of energy—from offshore wind, to OTEC (ocean thermal energy conservation), to wind and wave energy—is yet untapped in our oceans. Philippe Cousteau, Jr.”

Πώς μειώνουμε το αποτύπωμα της «κακής ενέργειας»;

Μέχρι σήμερα για να σκάψουμε ένα τούνελ, να ανοιχτεί ένα μικρό ορυχείο, για να ιχνηλατήσουμε μια σπηλιά, ή να ανακαλύψουμε πηγές έπρεπε πρώτα να προηγηθούν κάποιοι επαγγελματίες-ήρωες, μετά να έρθουν οι μπουλντόζες, να περάσουν σωλήνες, να δώσουν φως, να μπουν οι γεωλόγοι, και όλες αυτές οι στρατιές …να καίνε ενέργεια, καύσιμα, και προσωπικά να διακινδυνεύουν τη ζωή τους.

Η Σουηδική Inkonova μειώνει το αποτύπωμα ενέργειας, βοηθώντας μας να ανακαλύψουμε απρόσιτες  περιοχές και μη προσβάσιμα σημεία με τα drones της που χρησιμοποιούν 3D laser scan models, και real-time αποτύπωση. Έχουμε στο 1/5 του χρόνου, χωρίς κάψιμο καύσιμης ύλης, χωρίς κίνδυνο ζωών, ολογραφήματα απρόσιτων περιοχών.

Όλοι μαζί. Ή θα πετύχουμε, ή θα οριστικοποιήσουμε την καταστροφή

Η παγκόσμια θερμοκρασία ανεβαίνει ραγδαία. Κάποιοι ελπίζουν πως η ζήτηση πετρελαίου θα μειωθεί ραγδαία έως το 2050, αφού μειώνονται και τα κοιτάσματα. Η στροφή σε μια πράσινη οικονομία είναι αναγκαία. Αλλα οι βιομηχανίες είναι ανέτοιμες και φαίνεται πως δεν οδηγούνται σε αλλαγές με την καρδιά τους: αεροπορικές, εξορύξεις, μεταφορές, κτηνοτροφία, αστικός σχεδιασμός πόλεων.

Γιατί υπάρχει ένα ισχυρό συμφέρον, που δεν είναι συνομωσία, αλλά παντού τριγύρω μας: κανείς σε ολόκληρη την υφήλιο δεν θέλει να αλλάξει όσα και ό,τι έκανε στην καθημερινή του δραστηριότητα, να «ξεβολευτεί» ή να χάσει μέρος των εσόδων που είχε…

Γιατί η νέα οικονομία δεν απαιτεί μόνο να την ασπαστείς δημόσια (και απλά να λες τα ωραία τσιτάτα της), αλλά να επενδύσεις χρόνο, χρήμα, και ιδέες σε αυτή. Τόσο ο οδηγός της μεγαλούπολης, όσο και ο κτηνοτρόφος, ο πολιτικός και ο εργοστασιάρχης. ‘Η θα πετύχουμε όλοι μαζί σε αυτό, ή όλοι μαζί θα καταστρέψουμε σίγουρα τον πλανήτη μας.

The post Το περιβάλλον δεν αντέχει να μας περιμένει appeared first on 2045.gr.

Στις καθιερωμένες ανασκοπήσεις του έτους που φεύγει, αναπόφευκτα οι περισσότεροι θα πουν ότι είναι η χρονιά του νέου κορονοϊού. Τουλάχιστον όσο βλέπουν το ποτήρι μισοάδειο. Όσοι όμως το βλέπουν μισογεμάτο, θα πουν ότι ήταν η χρονιά της επιστήμης. Τους τελευταίους μήνες, η επιστημονική κοινότητα συσπειρώθηκε με πρωτοφανή ομοψυχία, αλληλεγγύη και εργατικότητα κατά του αόρατου εχθρού.

Επιστήμονες, ερευνητές, εμπειρογνώμονες και ειδικοί από δεκάδες κλάδους αφιέρωσαν αναρίθμητες εργατοώρες για να καταπολεμήσουν το φονικό παθογόνο. Και λίγο πριν το κλείσιμο της χρονιάς, αχνοφαίνεται το φως που θα σημάνει την επικράτηση της ανθρωπότητας έναντι του ιού. Τα ασφαλή και αποτελεσματικά εμβόλια, οι υπό ανάπτυξη θεραπείες, η γονιδιακή ανάλυση του ιού, η χωρίς προηγούμενο επιστράτευση της τεχνολογίας, είναι μερικές μόνο αποδείξεις αυτού του εν εξελίξει θριάμβου της επιστημονικής κοινότητας. Του ανέλπιστου θριάμβου των nerds.

Η πανδημία έφερε στο προσκήνιο τους αφανείς ήρωες των εργαστηρίων και των ερευνητικών κέντρων. Έδωσε δημόσιο βήμα και ανήκουστων διαστάσεων και χρόνου προβολή σε καθηγητές πανεπιστημίου, γιατρούς και ειδικούς που μέχρι σήμερα είχαν την ευκαιρία να μιλήσουν μόνο σε κλαδικά συνέδρια και κλειστά fora. Κι όμως, οι εισηγήσεις τους πλέον γίνονται σε prime-time, οι αναρτήσεις τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποκτούν viral διαστάσεις, ενώ οι ίδιοι είναι πλέον όχι απλώς αναγνωρίσιμοι αλλά έχουν αποκτήσει βεληνεκές rock-star.

Δεν πρέπει να υπάρχει ούτε ένας κάτοικος της χώρας μας που να μην αναγνωρίζει τον Σωτήρη Τσιόδρα.

Ή Αμερικανός που να αγνοεί τον Άντονι Φάουτσι, επικεφαλής της αμερικανικής task-force κατά της πανδημίας και διευθυντή του Εθνικού Ινστιτούτου Αλλεργιών και Λοιμωδών Νοσημάτων των ΗΠΑ. Ο 79χρονος επιστήμονας δεν έγινε απλώς το κεντρικό πρόσωπο πολλών εξωφύλλων και αφιερωμάτων, διαδικτυακών memes,αλλά οδήγησε πολλούς να ζητήσουν την ανακήρυξή του σε πιο «σέξι άντρα στον κόσμο». Μεταξύ των οποίων, και ο Μπραντ Πιτ.

Τατουάζ με τη φιγούρα του λοιμωξιολόγου

Εξίσου γρήγορα και εντυπωσιακά εκτοξεύτηκε και η δημοφιλία του Κρίστιαν Ντρόστεν στη Γερμανία. Δεν είναι μόνο ότι το podcast του είναι το δημοφιλέστερο της γερμανικής γλώσσας, αλλά ότι ο cult ιολόγος θεωρείται πλέον μία από τις πιο συζητημένες προσωπικότητες της χώρας.

Όπως και ο Σουηδός Άντερς Τέγκνελ που ηγήθηκε της εναλλακτικής προσέγγισης της Σκανδιναβικής χώρας. Παρά τα αμφιλεγόμενα αποτελέσματα της τακτικής που εισηγήθηκε ο 64χρονος λοιμωξιολόγος, οι συμπατριώτες του τον σέβονται και ακολουθούν με ευλάβεια τις συστάσεις του. Παρεμπιπτόντως, κάποιος χτύπησε τατουάζ στο μπράτσο του τη φιγούρα του Καθηγητή.

“Οι επιστήμονες είναι οι νέοι rock stars. Καθηγητές και ερευνητές απολαμβάνουν πλέον του σεβασμού και της εκτίμησης ανθρώπων που μέχρι πρότινος τους αγνοούσαν εντελώς”

Παράλληλα όμως με τους προβεβλημένους λοιμωξιολόγους και επιδημιολόγους, στη δημόσια σφαίρα αναδεικνύονται πολυάριθμες ακόμη φωνές. Αρκεί να αναρωτηθούμε πόσοι γνώριζαν τέτοιες ημέρες πέρυσι την Καθηγήτρια Εντατικολογίας Αναστασία Κοτανίδου; Πόσοι άκουγαν τρεις φορές την εβδομάδα τις τοποθετήσεις του επίκουρου καθηγητή Υγιεινής και Επιδημιολογίας, Γκίκα Μαγιορκίνη; Πόσοι ακολουθούσαν στο facebook και το twitter τον Ηλία Μόσιαλο και τον Μανώλη Δερμιτζάκη; Ή ποιος θα το έλεγε ότι πολλά μέσα θα ανακήρυσσαν «Προσωπικότητα της χρονιάς» τον μέχρι πρότινος άγνωστο στο ευρύ κοινό, CEO της Pfizer: Τον Θεσσαλονικό Άλμπερτ Μπουρλά που ηγήθηκε της προσπάθειας ταχύτατης ανάπτυξης του πρώτου εγκεκριμένου εμβολίου κατά της Covid-19.

Η επιστήμη στο ευρύ κοινό

H προβολή –σε ορισμένες περιπτώσεις και υπερπροβολή– επιστημόνων και εμπειρογνωμόνων ισοδυναμεί με το ευρύτερο πείραμα επικοινωνίας της επιστήμης. Όπως έχει αποδειχθεί τους τελευταίος μήνες, η ξεκάθαρη, βασισμένη σε πραγματικά γεγονότα και επιστημονικές αποδείξεις, επικοινωνία δύναται ακόμη και να μειώσει το άγχος και να βελτιώσει την αίσθηση ευημερίας των πολιτών.

«Η επιστήμη και οι φορείς της πρέπει οπωσδήποτε να φέρουν το ευρύ κοινό όσο πιο κοντά γίνεται» λέει στο 2045.gr ο Δρ. Σπύρος Κιτσινέλης, Υπεύθυνος Επικοινωνίας της Ένωσης Ελλήνων Χημικών. «Ζούμε σε έναν κόσμο επιστημονικό και τεχνολογικό με πολλές προκλήσεις και γρήγορες εξελίξεις οπότε ο πολίτης μόνο όταν είναι σωστά ενημερωμένος θα μπορεί να πάρει σωστές αποφάσεις για το μέλλον το δικό του και των παιδιών του» προσθέτει. «Για μια ακόμη φορά, με όπλα μας την επιστήμη και τους αμέτρητους εργάτες της, στο τέλος θα βγούμε νικητές και σε αυτόν τον αγώνα. Θα πολεμούν κάποιοι που μοχθούν πάνω από βιβλία, μέσα σε εργαστήρια και δίπλα σε ασθενείς, για όλους μας. Κάθε φορά» τονίζει.

Όσον αφορά την επικοινωνία της επιστήμης μέσω social media, ο Σπύρος Κιτσινέλης επισημαίνει: «Αν και όλοι μας κάποιες στιγμές θα αναπαράγουμε ατεκμηρίωτες θέσεις, διότι οι αιτίες είναι πολλές και άρρηκτα συνδεδεμένες με την ανθρώπινη φύση, συνήθως οι πιθανότητες αυξάνονται όταν δεν υπάρχει επιστημονικός εγγραμματισμός και επιστημονική εκπαίδευση διότι η επιστήμη δεν είναι μόνο ένα σύνολο πληροφοριών και γνώσεων, αλλά τρόπος σκέψης και μεθοδολογία τεκμηρίωσης. Γι’ αυτό και είναι εξαιρετικά σημαντικός ο ρόλος των επιστημών στα σχολεία αλλά και ο ρόλος της επικοινωνίας της επιστήμης στο ευρύ κοινό».

“Μια κοινωνία στην οποία η επιστήμη έχει κύριο ρόλο και λόγο είναι μια κοινωνία πληροφορίας και κριτικής σκέψης και όχι κοινωνία αυθαίρετων ιδεών, δογματισμών και προκαταλήψεων“

Λόγω της παραπληροφόρησης και των θεωριών συνωμοσίας που κυκλοφορούν ευρέως στα κοινωνικά δίκτυα, είναι κρίσιμο να έρθουν οι νέοι και δη οι μαθητές ακόμη πιο κοντά στην επιστήμη. «Ο πραγματικός κόσμος και ο κόσμος της επιστήμης είναι πολύ πιο μαγικός από οποιοδήποτε παραμύθι» σημειώνει. Απλώς θέλει λίγη τόλμη και λίγο κόπο για να κάνεις τα πρώτα βήματα και να ανακαλύψεις όσα είναι εκεί».

Όπως τονίζει ο Δρ. Σπύρος Κιτσινέλης: «Μια κοινωνία στην οποία η επιστήμη έχει κύριο ρόλο και λόγο είναι μια κοινωνία πληροφορίας και κριτικής σκέψης και όχι κοινωνία αυθαίρετων ιδεών, δογματισμών και προκαταλήψεων». Επισημαίνει επίσης ότι ανοιχτόμυαλος δεν είναι αυτός που υιοθετεί έτσι αβίαστα οτιδήποτε αυθαίρετο επειδή του ακούγεται ωραίο. «Να είσαι ανοιχτόμυαλος σημαίνει να ελέγχεις την εγκυρότητα οποιασδήποτε θέσης, να κρίνεις με βάση τα στοιχεία και να αναθεωρείς μόλις έχεις νέα δεδομένα. Αυτό σημαίνει ούτε “Ναι σε όλα” ούτε ότι μένεις κολλημένος στις αρχικές σου θέσεις ισοβίως. Κάθε τι κρίνεται και ελέγχεται χωρίς παρωπίδες και χωρίς προκαταλήψεις και το αποτέλεσμα δεν έχει να κάνει με το γούστο σου».

Η επιστημονική πρόοδος ισοδυναμεί με ελπίδα

Ακόμη και σε μια τόσο δύσκολη χρονιά για την ανθρωπότητα, η πρόοδος της επιστήμης και της τεχνολογίας διέδωσε παντού την ελπίδα. Η πρωτοφανής κινητοποίηση της επιστημονικής κοινότητας στη μάχη με την COVID-19 είχε ως συνέπεια την πρωτοφανών διαστάσεων παραγωγή άρθρων, μελετών και ερευνών. Έχουν ήδη δημοσιευτεί πάνω από 150.000 άρθρα ενώ στην πλατφόρμα PubMed έχουν ανέβει περίπου 85.000 δημοσιεύσεις. Εκτός από την πανδημία βέβαια υπάρχουν αναρίθμητα ζητήματα και προκλήσεις για την επιστημονική κοινότητα. Αν ανοίξουμε ελαφρώς την εστίαση, αντικρίζοντας τη μεγάλη εικόνα, εύκολα θα αντιληφθούμε τη συμβολή της επιστήμης στον σύγχρονο πολιτισμό.

«Ο κόσμος αλλάζει προς το καλύτερο αν δούμε τη μεγάλη εικόνα. Είναι εύκολο να κοιτάξουμε καταστροφές, πολέμους, εγκλήματα, πείνα και να πούμε ότι όλα είναι τα ίδια χάλια ή και χειρότερα. Όμως στη σημερινή εποχή λιγότεροι άνθρωποι πεινάνε, λιγότερα παιδιά χάνουν τη ζωή τους από αρρώστιες, το προσδόκιμο ζωής παντού αυξάνεται, λιγότερος κόσμος είναι αναλφάβητος, και όλα αυτά χάρη στην επιστήμη, την τεχνολογία και την εξάπλωση της πληροφορίας» λέει στο 2045.gr ο Δρ. Σπύρος Κιτσινέλης, Υπεύθυνος Επικοινωνίας Ένωσης Ελλήνων Χημικών. «Αν έχει αλλάξει η ζωή των ανθρώπων μέσα στους αιώνες οφείλεται κυρίως στην εξέλιξη της επιστήμης η οποία έχει συνέπειες βαθύτερες και μεγαλύτερες από αυτό που συνήθως βλέπουμε, δηλαδή τις τεχνολογίες που γεννιούνται για να αντιμετωπίσουμε αρρώστιες και τα εμπόδια της φύσης» επισημαίνει ο κ. Κιτσινέλης. «Για παράδειγμα όταν νέες τεχνολογίες χαρίζουν σε κοινωνίες περισσότερη ευμάρεια και ευκολότερη διαβίωση, τότε αυτό έχει και ηθικές συνέπειες για τον άνθρωπο». Όπως μας λέει ο κ. Κιτσινέλης η επιστημονική μέθοδος είναι το καλύτερο εργαλείο που έχει αναπτύξει η ανθρωπότητα για να βρίσκει απαντήσεις, λύσεις και να ξεκλειδώνει τα μυστικά του κόσμου.

The post 2020: Ο θρίαμβος των nerds appeared first on 2045.gr.

Στο επεισόδιο του Black Mirror, Nosedive, η «απαστράπτουσα» πρωταγωνίστρια ζει σε έναν διαδικτυακά αλληλεπιδραστικό κόσμο, στον οποίο κάθε προσωπική κι επαγγελματική επιτυχία ή αποτυχία, χαίρει αντίστοιχης επιβράβευσης ή κατακραυγής στα κοινωνικά δίκτυα. Τα Like και Dislike μάλιστα, είναι αυτά που καθορίζουν όχι μόνο τις ευκαιρίες που της προσφέρονται αλλά και τα επόμενα βήματα της, αφού η κοινωνική αποδοχή γίνεται αυτοσκοπός, καταπιέζοντας προσωπικές επιθυμίες και φέρνοντας στο προσκήνιο μια πιο ψυχρή κοινωνία – σε ελεύθερη μετάφραση social cooling. Κι αν νομίζετε ότι το παραπάνω αποτελεί απλά την περιγραφή μιας δυστοπικής σειράς επιστημονικής φαντασίας, η άνευ κανόνων χρήση των data και η εξάρτησή μας από αυτά, ίσως σας διαψεύσει.

Η πιο πρόσφατη εικόνα που σχετίζεται με τα data και τα κακώς κείμενα γύρω από αυτά, είναι μάλλον αυτή του Μαρκ Ζάκερμπεργκ να «ψιλοιδρώνει» μπροστά από τα μέλη του Αμερικανικού Κογκρέσου κατά την ακρόαση για το σκάνδαλο της Cambridge Analytica. Ο λόγος που ο CEO του πιο δημοφιλούς κοινωνικού δικτύου βρέθηκε σε αυτή την κατά γενική ομολογία, άβολη θέση, ήταν επειδή η Cambridge Analytica χρησιμοποιώντας προσωπικά δεδομένα των χρηστών, προσπάθησε να επηρεάσει ακόμα και την ψήφο των Αμερικανών.

Η Cambridge Analytica όμως, πέρα από μια βρετανική εταιρεία πολιτικών συμβούλων ήταν και μια εκ των πολλών εταιρειών που φέρουν τον τίτλο Data Broker, επισφραγίζοντας με το επιχειρείν τους τη ρήση «τα δεδομένα είναι ο νέος χρυσός».

Μια εταιρεία δηλαδή που ασχολείτο με την συλλογή, τη διαχείριση και την πώληση δευτερογενών δεδομένων καταναλωτών, τα οποία προκύπτουν από έναν συνδυασμό πληροφοριών διαφόρων πηγών (κοινωνικά δίκτυα και εφαρμογές αυτών, όπως Faceapp, πλοήγηση των χρηστών στο ίντερνετ, παρόχους χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, ανοιχτές βάσεις δεδομένων όπως απογραφές πληθυσμού, δεδομένα αγορών κ.ά.). Και κάπου εδώ έρχεται να προστεθεί και ο όρος του social cooling, ο οποίος μετρά ήδη τέσσερα χρόνια ζωής και μόλις τους τελευταίους μήνες κατάφερε να κεντρίσει το ενδιαφέρον της κοινής γνώμης. 

Πόσο cool (κι όχι κουλ) μπορούμε να γίνουμε

Τι είναι όμως social cooling; Σύμφωνα με τον ονοματοδότη του, κ. Tijmens Shep, ο σχετικά πρόσφατος αυτός όρος υπογραμμίζει μια άλλη διάσταση, αλληλένδετη φυσικά αλλά και υποβόσκουσα, που απορρέει από τα data και τον τρόπο που αυτά χρησιμοποιούνται: την μετάβασή μας σε μια πιο ψυχρή κοινωνία. 

“Ζούμε σε μια κοινωνία που τα πάντα βαθμολογούνται με τους data brokers να φτιάχνουν λεπτομερή προσωπικά σκορ για τον καθένα από εμάς” – Tijmens Shep

Kριτικός τεχνολογίας και privacy designer ο Schep παρατηρεί εδώ και καιρό τον τρόπο που λειτουργεί το προαναφερθέν σύστημα και το βασικό συμπέρασμά του είναι ότι «διαβιούμε σε μια κοινωνία που κρινόμαστε, πάρα πολύ» όπως επισημαίνει στο 2045.gr.

«Αν το σκεφτούμε λιγάκι θα συνειδητοποιήσουμε ότι ζούμε σε μια κοινωνία που τα πάντα βαθμολογούνται με τους data brokers να φτιάχνουν λεπτομερή προσωπικά σκορ για τον καθένα από εμάς. Η γνώση και μόνο αυτού του γεγονότος μας οδηγεί, εκούσια ή ακούσια, σε μια συνεχή αυτολογοκρισία, σε μια πιο καθωσπρέπει και λιγότερο ανθρώπινη συμπεριφορά και εν τέλει σε μια κοινωνία που τα μέλη της καταστρατηγούν τις ίδιες τις ελευθερίες τους, με ότι επιπτώσεις μπορεί να έχει αυτό για το μέλλον» μας εξηγεί.

«Ως privacy designer έχω παρατηρήσει ότι δεν υπάρχει ιδιαίτερος δημόσιος διάλογος για τους data brokers, ίσως γιατί ο κόσμος δεν γνωρίζει ευρέως ότι για παράδειγμα η ασφαλιστική του εταιρεία μπορεί να αγοράσει δεδομένα από τέτοιου τύπου εταιρείες και τα ασφάλιστρά του να αυξηθούν. Ο κόσμος δεν κατανοεί ότι μπορεί να μην βρει δουλειά εξαιτίας του «διαδικτυακού του αποτυπώματος». Οι επιπτώσεις αυτών των αλλεπάλληλων σκορ δεν είναι ακόμα ευδιάκριτες. Ακόμα και σήμερα, πολλοί είναι εκείνοι που περιορίζονται στο ότι λαμβάνουν δωρεάν μια κάποια υπηρεσία, απλά παρακολουθώντας μια διαφήμιση ή συναινώντας στους όρους χρήσης ενός φορέα, εκχωρώντας την επεξεργασία των δεδομένων τους.

Ο συγκεκριμένος τρόπος σκέψης όμως, είναι κάπως παλιομοδίτικος» μας εξηγεί ο Schep. «Επικεντρωνόμαστε στο Facebook και στο Google , που αποτελούν το δέντρο και χάνουμε το δάσος. Αυτός είναι ο λόγος που αποφάσισα να δώσω τον ορισμό ήδη από το 2016 για να περιγράψω το σύνθετο αυτό πρόβλημα. Η συνειδητοποίησή του άλλωστε, στην οποία συμβάλλει ένας κάποιος ορισμός, αποτελεί κι ένα μεγάλο μέρος της λύσης του». 

Το post Snowden Effect δείχνει τον δρόμο

Παρότι βέβαια ο Schep έδωσε τον ορισμό, δεν είναι ο μόνος που έχει μιλήσει για την επίδραση που έχει στην ανθρώπινη συμπεριφορά η σκέψη και μόνο της παρακολούθησης ή βαθμολόγησής της. Το αυτό επιβεβαιώνει και πλήθος ερευνών που πραγματοποιήθηκαν με αφορμή τις αποκαλύψεις του Edward Snowden. 

Σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποίησαν οι Alex Mathews, CEO της MKO Restore the Fourth και Catherine E. Tucker, καθηγήτρια του MIT, μετά τις αποκαλύψεις του Edward Snowden «λέξεις που χαρακτηρίζονταν ευαίσθητες για την υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ» σταμάτησαν να αναζητούνται τόσο συχνά στο Google. Κι αυτό μάλιστα δεν παρατηρήθηκε αποκλειστικά στις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά και σε χώρες που διατηρούσαν ισχυρούς δεσμούς με αυτές, όπως Ηνωμένο Βασίλειο, Καναδάς, Γαλλία, Μεξικό, Ιαπωνία, Βραζιλία. 

Ακόμα μια έρευνα που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Journalism and Mass Communication Quarterly μελέτησε τις επιδράσεις της αμερικανικής παρακολούθησης στην συμπεριφορά των ανθρώπων, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι η πλειονότητα των ερωτηθέντων αυτολογοκρίθηκαν και αντέδρασαν καταπιέζοντας την γνώμη τους όταν αντιλήφθηκαν ότι αποτελεί μειοψηφία, κάτι δηλαδή σαν τη θεωρία spiral of silence (ελικοειδής γραμμή της σιωπής) στην ψηφιακή εκδοχή της.

“28% των συγγραφέων έχει αποκοπεί από τα κοινωνικά δίκτυα, ενώ το 24% αποφεύγει να συζητήσει ακόμα και στο τηλέφωνο θέματα που εικάζει ότι μπορεί να ενδιαφέρουν τις Αρχές”

Στην μετά Snowden εποχή η αυτολογοκρισία φάνηκε να περνά και στους πνευματικούς κύκλους. Σύμφωνα με έρευνα της Pen America, οι συγγραφείς δεν ανησυχούν απλά για την κυβερνητική παρακολούθηση αλλά αυτολογοκρίνονται με αποτέλεσμα να σιωπούν: το 28% έχει αποκοπεί ή αποφεύγει τα κοινωνικά δίκτυα, το 24% αποφεύγει να συζητήσει ακόμα και στο τηλέφωνο θέματα που εικάζει ότι μπορεί να ενδιαφέρουν τις Αρχές, ενώ το 16% αποφεύγει να γράψει ή να μιλήσει δημοσίως για αυτά. 

Πόσο «σκοράρουμε» καθημερινά 

Οι προαναφερθείσες έρευνες καταδεικνύουν αλλαγές στην ανθρώπινη συμπεριφορά με την υπόθεση και μόνο της αρνητικής συνθήκης. Στην περίπτωση μας βέβαια, η υπόθεση της βαθμολόγησης αποτελεί βεβαιότητα και τα παρακάτω παραδείγματα το αποδεικνύουν:

«Εάν είσαι γυναίκα μπορεί να δεις λιγότερες διαφημίσεις για θέσεις με υψηλές αποδοχές», απέδειξε έρευνα του Carnegie Mellon το 2015.

To 70% των αμερικανικών εταιρειών χρησιμοποιούν τα social media για να επιλέξουν εργαζόμενους.

Η εταιρεία TrustingSocial, η οποία διευκρινίζει στο site της ότι αποτελεί τον μεγαλύτερο πάροχο πιστοληπτικών προφίλ της Ασίας (συνεργάζεται με αρκετά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα), διαφημίζει ότι μπορεί να εκτιμήσει «άμεσα την πιστοληπτική ικανότητα των πελατών των τραπεζών με την βοήθεια ενός αλγορίθμου τεχνητής νοημοσύνης και των δεδομένων τους στα social media.

Το «Elo score» του Tinder, η κρυφή βαθμολόγηση της ελκυστικότητας των χρηστών του δηλαδή, βάσει της οποίας τους παρουσίαζε αντιστοίχως ελκυστικά ταίρια, είχε απασχολήσει την κοινή γνώμη ήδη από το 2016. Παρότι μάλιστα η δημοφιλής πλατφόρμα εύρεσης συντρόφων ήδη από πέρυσι ανέφερε ότι η συγκεκριμένη «εσωτερικής κατανάλωσης» βαθμολογία δεν χρησιμοποιείται πλέον, δεν έδωσε και πολλές διευκρινίσεις για τον τρόπο με τον οποίο επιλέγει να προβάλλει τους δυνητικούς μας συντρόφους.

Και ο κατάλογος δεν τελειώνει εδώ. Τα προγράμματα πιστότητας (loyalty programs) στα οποία συμμετέχουμε σίγουρα μας προσφέρουν προσωποποιημένες προτάσεις αγορών και προσφορές. Εξίσου σίγουρα όμως κρατούν και πολλά δεδομένα για να μπορέσουν να επιτύχουν την προαναφερθείσα προσωποποίηση. Κάποιες εταιρείες ωστόσο, χρησιμοποιώντας αυτά και άλλα δεδομένα, διατείνονται ότι μπορούν να προβλέψουν την καταναλωτική μας συμπεριφορά. Η Apprissretail υπόσχεται σε λιανέμπορους ότι μπορεί να τους γλιτώσει από το κόστος επιστροφής προϊόντων, αφού θα προϋπολογίζει με την βοήθεια αλγορίθμων αν οι πελάτες φαίνονται αξιόπιστοι και αν όχι θα αυξάνει το κόστος επιστροφής αγορών πριν την παραγγελία.

Την ίδια στιγμή, η στενή συνεργασία των data brokers με τις ασφαλιστικές εταιρείες έχει ως αποτέλεσμα οι τελευταίες να προβλέπουν το κόστος της υγείας σας λαμβάνοντας υπόψη την εθνικότητά σας, την οικογενειακή σας κατάσταση, το πόσες ώρες παρακολουθείτε τηλεόραση, το αν πληρώνετε τους λογαριασμούς σας στην ώρα τους, το αν αγοράζετε ρούχα σε μεγάλα μεγέθη.

Στην προσπάθειά του να οπτικοποιήσει τον τρόπο με τον οποίο οι αλγόριθμοι τεχνητής νοημοσύνης αποκωδικοποιούν μέχρι και τα χαρακτηριστικά του προσώπου μας, για να μας «βαθμολογήσουν» σε διάφορους τομείς, ο Schep ανέπτυξε το online τεστ «How Normal Am I». To τεστ, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα Sherpa της ΕΕ, κρατά μόνο λίγα λεπτά και σας δίνει μια εξαιρετική εικόνα για το τι πληροφορίες μπορεί να «μαρτυρήσει» απλά και μόνο το πρόσωπό σας – το οποίο ξεκλειδώνει το τελευταίο διάστημα το κινητό σας– για εσάς. 

Παν μέτρον άριστον

Όσο για το τι αλλαγές συντελούνται στην ανθρώπινη συμπεριφορά αλλά και στην κοινωνία αν η υπόθεση γίνει βεβαιότητα, μας τις ανέλυσαν συνοπτικά ο κ. Νίκος Νικολακάκης, ο οποίος ασκεί το επάγγελμα του ψυχοθεραπευτή τα τελευταία 25 χρόνια, είναι αντιπρόεδρος της Εταιρείας Ψυχοκοινωνικής Αντιμετώπισης αλλά και ψυχολόγος του συνόλου των εργαζομένων της εταιρείας ΠΕΤΡΟΓΚΑΖ και η κυρία Ευαγγελία Τσαπατσάρη, Κοινωνιολόγος-Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας και Πρόεδρος Συλλόγου Ελλήνων Κοινωνιολόγων.

«Οι άνθρωποι για να ζουν ως ελεύθερα και ολοκληρωμένα ανθρώπινα όντα έχουν ανάγκη από χώρους στους οποίους δημοσιεύουν οικειοθελώς πληροφορίες για τον εαυτό μας αλλά κι από χώρους όπου μπορούν να εκφραστούν προστατευμένοι από τα επικριτικά βλέμματα των άλλων. Σε οποιοδήποτε περιβάλλον γνωρίζουμε πως μας παρακολουθούν και μας βαθμολογούν το φάσμα των συμπεριφορών που υιοθετούμε μειώνεται δραματικά και η συμπεριφορά μας γίνεται πολύ πιο συμβατική και πειθήνια, γεγονός που αποδεικνύουν δεκάδες ψυχολογικές μελέτες. Το συναίσθημα της ντροπής και η επιθυμία να την αποφύγουμε μπορεί να γίνει τόσο ισχυρό αντικίνητρο που εν τέλει οι επιλογές μας να διαμορφώνονται όχι μόνο από τις επιθυμίες μας, αλλά από τις προσδοκίες των άλλων και τις επιταγές της κοινωνίας» μας εξηγεί η κα Τσαπατσάρη. 

Κάπως έτσι, όπως προσθέτει, «μεταφερόμαστε σε μια κοινωνία που τρέφει την υποκρισία, την ψεύτικη εικόνα εαυτού, τη συμμόρφωση, την υπακοή και την υποταγή, καθώς επίσης και τον κοινωνικό αποκλεισμό, με τα άτομα να τείνουν σε συμπεριφορές απομόνωσης και θλίψης. Συναινώντας σε μια κοινωνία όπου τα πάντα βαθμολογούνται, συναινούμε στον ζωτικό περιορισμό του πεδίου της ανθρώπινης ελευθερίας, και πολλές φορές χωρίς να το συνειδητοποιούμε καν». 

«Η ανάπτυξη της τεχνολογίας μέσα σε μια δεκαετία δημιούργησε μια εντελώς διαφορετική κουλτούρα και μια ολόκληρη γενιά ανθρώπων που είναι ιδιαίτερα δραστήριοι στα social media και δεν ενοχλούνται με την συνθήκη του ότι άγνωστοι έχουν πρόσβαση σε χαρακτηριστικά και δεδομένα τους. Την ίδια στιγμή επικρατεί η αντίληψη ότι όλα μπορούν να αντικατασταθούν εύκολα, άμεσα κι αποτελεσματικά μέσω του πατήματος ενός πλήκτρου, κάτι που αλλοιώνει τη ρεαλιστική βάση των ανθρωπίνων σχέσεων. Κι όλο αυτό την ώρα που το βασικό χαρακτηριστικό της φύσης των ανθρώπων είναι η σχέση τους με τους άλλους. Τo social cooling λοιπόν δεν είναι τίποτα άλλο από την εξέλιξη αυτής της αλλοιωμένης προσέγγισης, ένα επόμενο σκαλοπάτι μιας ήδη υπάρχουσας δύσκολης συνθήκης» αναφέρει από πλευράς του ο κ. Νικολακάκης. 

«Με δεδομένο ότι τα πάντα βαθμολογούνται θα μπορούσαμε να νιώσουμε πίεση. Δεδομένης δε της ανάγκης μας να αρέσουμε ή να ταυτιζόμαστε με το σύνολο, η συμπεριφορά μας θα μπορούσε να αλλοιωθεί, οδηγώντας μας είτε στην υπερέκθεση είτε στην απομόνωση, είτε στην κατάργηση της αυτολογοκρισίας είτε στην υπερδιόγκωσή της. Κατά συνέπεια, η συνεχής βαθμολόγησή μας μπορεί να μας οδηγήσει είτε σε μια πιο κομφορμιστική συμπεριφορά είτε στην αντίπερα όχθη, στο να κάνουμε δηλαδή αντισυμβατικές ακρότητες. Και στις δύο περιπτώσεις χάνεται η έννοια του μέτρου και ο άνθρωπος ωθείται σε μια συνθήκη με ιδιαίτερα ναρκισσιστικό περιεχόμενο που δεν τον βοηθά να αντιληφθεί τις πραγματικές του δεξιότητες. 

Τώρα όλο αυτό θα μπορούσε να σημάνει ένα ζοφερό μέλλον, με μεγάλες ελλείψεις ελευθεριών και δημοκρατικών διαδικασιών, θα μπορούσε όμως κι όχι. Δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε ότι η τεχνολογία είναι κατάκτηση, έχει να μας συστήσει καταπληκτικά επιτεύγματα σε όλους τους τομείς. Πρέπει λοιπόν να αναλογιστούμε απλά πώς θα την χρησιμοποιήσουμε ώστε να μην γίνει και κατάρα μαζί. Πάλι δηλαδή καταλήγουμε στο γνωστό συμπέρασμα ότι τα πάντα είναι θέμα χρήσης. 

Αν τα δεδομένα είναι το νέο πετρέλαιο το social cooling είναι το νέο global warming

Πανομοιότυπο και καθόλου απαισιόδοξο είναι και το σκεπτικό του Schep. Υπό αυτό πρίσμα μάλιστα, όπως μας εξηγεί, αποφάσισε να παρομοιάσει τα δεδομένα όχι με τον χρυσό αλλά με το πετρέλαιο, συγκρίνοντας κατ επέκταση το social cooling με το global warming (υπερθέρμανση του πλανήτη). 

«Υπάρχουν πολλές ομοιότητες μεταξύ των δύο αυτών προβλημάτων. Και τα δύο προκύπτουν από καταστάσεις και προϊόντα που διευκολύνουν την ζωή του ανθρώπου, και άρα είναι δύσκολο να καταργηθούν. Επίσης η επίλυσή τους απαιτεί την ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης, των πολιτικών, των ρυθμιστικών αρχών, των επιχειρήσεων. Τόσο το ένα όσο και το άλλο είναι προβλήματα που δεν γίνονται άμεσα ορατά – θυμηθείτε το «plastic fantastic» της δεκαετίας του ‘50 που τώρα συνειδητοποιούμε πόσο μας κοστίζει. Τελευταία και βασική ομοιότητα είναι ότι υπάρχει λύση. Επέλεξα αυτή την παραβολή για να μην αντιληφθούμε το πρόβλημα ως μονόδρομο, αλλά να συνειδητοποιήσουμε ότι υπάρχουν τρόποι διαφυγής από αυτό, μέσα από την νομοθετική ρύθμιση της ιδιωτικότητάς μας. «Τίποτα δεν είναι αναπόφευκτο, η τεχνολογία είναι τρόπος σκέψης και πρέπει να αποφασίσουμε πώς και πόσο θα μας επηρεάσει».

Σύμφωνα με τον ίδιο, το πρώτο βήμα έχει ήδη γίνει με τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων (GDPR). Ωστόσο χρειαζόμαστε πολλά «GDPR» τα επόμενα χρόνια για να φτάσουμε στη λύση του προβλήματος, κάτι που θα γίνει αν όλο και περισσότεροι άνθρωποι ευαισθητοποιηθούν. To θετικό είναι ότι ο διάλογος έχει αυξηθεί. Δημιούργησα το website socialcooling.com το 2016. Μόλις τον προηγούμενο μήνα όμως το thread social cooling έγινε το 37ο πιο πολυσυζητημένο θέμα στο γνωστό φόρουμ της Silicon Valley HackersNews, έχοντας μέχρι στιγμής 1.000 και πλέον σχόλια από αναγνώστες. 

Δυστυχώς βέβαια ο επιχειρηματικός κόσμος είναι ακόμα πίσω όπως επισημαίνει ο Schep. «Πολύ θα ήθελα να πω ότι ο σκληρός επιχειρηματικός πυρήνας έχει ταρακουνηθεί, αλλά δεν είναι αλήθεια. Δεν είναι τόσο προσοδοφόρα αυτή η λογική ακόμα, ωστόσο εκτιμώ ότι η ιδιωτικότητα αποτελεί ένα niche market και θα γίνει μεγάλη αγορά στο μέλλον».

Όσο για το πότε εκτιμά ότι να γίνει αυτό, ο Schep απαντά εμφατικά «όταν οι άνθρωποι ξεκινήσουν να εκτιμούν την ιδιωτικότητά τους». Αν κάνοντας το τεστ του How Normal Am I συναινέσατε στους όρους χρήσης αφού τους διαβάσατε είστε σε καλό δρόμο, όπως μας λέει.

The post Social Cooling: Οδεύουμε άραγε σε μια πιο ψυχρή κι ανελεύθερη κοινωνία; appeared first on 2045.gr.

Τις προάλλες με ρώτησε ο γιός μου για την προπαγάνδα, ώστε να γράψει μια έκθεση. Του είπα με απλό τρόπο τον δικό μου ορισμό: διαρκής βομβαρδισμός μηνυμάτων για ένα θέμα-ψέμα, επιδίωξη ο φανατισμός, γίνεται μόνο προς επιλεγμένη ομάδα ανθρώπων, έμφαση σε όσους έχουν έντονα συναισθηματικά και φοβικά σύνδρομα, δεν γίνεται ποτέ σε μορφή διαλόγου, και χρησιμοποιεί τη μέγιστη τεχνική της δημιουργίας εχθρών.

Έτσι έγινε σε όλες τις ιστορικές περιόδους: Ναζισμός, Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, Brexit, Κορονοιός και εμβόλια, Μετανάστευση, Περιβάλλον. ‘Οπου υπάρχουν εύκολοι εχθροί.

Πόσα χρόνια χρειάζονται για να δημιουργήσεις μίσος;

Λίγα χρόνια προπαγάνδας και διασποράς μίσους είναι αρκετά για να χωρίσουν τους συμπολίτες από φίλους ή γνωστούς σε μισητούς εχθρούς και να οδηγήσουν τις κοινωνίες σε μόνιμη πόλωση.

Αυτό συνέβη στις ΗΠΑ με τον Ντόναλντ Τραμπ. Αξιοποίησε την ανησυχία των Αμερικανών, αποτέλεσμα της κρίσης 2008 και της μεγάλης ανεργίας. Φταίνε οι ξένοι, φταίει η Κίνα, φταίνε οι δημοκρατικοί, φταίνε οι ομοφυλόφιλοι, φταίνε εκείνοι, οι άλλοι… Και φανταστείτε, κατάντια, οι Ρεμπουμπλικανοί είναι το ιστορικό κόμμα του Αβραάμ Λίνκολν, δηλαδή το κόμμα που τερμάτισε τη δουλεία!

Το ίδιο συνέβη στο Brexit, αποτέλεσμα μιας καλοσχεδιασμένης 10ετούς προπαγάνδας που συνέβαινε κάθε βράδυ σε κάθε επαρχιακή παμπ. Στο YouTube βλέπουμε φανατικούς πατριώτες να κατηγορούν τους άλλους μισούς ως προδότες με πρόσχημα τις αναμνήσεις από τον καιρό που ήταν αυτοκρατορία, «σταύρωμα» αλλοεθνών για τα κακά της οικονομίας και στο τέλος η καμπάνια πως «οι Ευρωπαίοι δεν μας σέβονται σαν έθνος».

Το ίδιο συνέβη και στην Ελλάδα με όλα τα είδη αγανακτισμένων που έβαλαν στην ίδια εκρηκτική κατσαρόλα εθνικά θέματα, μεταναστευτικό, πτώχευση εθνικής οικονομίας, τους ξένους, και «να καεί» η Βουλή.

Η ίδια συνταγή: άνθρωποι με απωθημένα, κοινωνικά προβλήματα, ή (παρα)μόρφωση που όταν βρουν ένα θέμα, συντάσσονται σε αυτό μανιασμένα. Τότε όμως οι κοινωνίες δεν εξελίσσονται, δεν συζητούν το μέλλον τους διαλεκτικά και συνεκτικά. Μένουν πίσω, βαλτωμένες σε προβλήματα συνεννόησης και μέσα σε ένα ζοφερό κλίμα.

Και πόσο γρήγορα διαδίδονται τα ψέμματα

Τα δωρεάν και εύκολα Twitter, Facebook και λοιπή κομπανία γέμισαν φανατικούς. Το πανεπιστήμιο Kellogg έδειξε πως τα κοινωνικά δίκτυα έχουν αποτύχει να ελέγξουν τη διακίνηση ψευδών πληροφοριών. Οι δυνατοί αλγόριθμοι αποφασίζουν, χωρίς κριτήρια ποιότητας, και αφού «πιάσουν» και ομαδοποήσουν γοργά τις λέξεις-κλειδιά, διαδίδουν γρηγορότερα από την ταχύτητα του φωτός το ψέμα, αρκεί να έχει μεγάλο engagement.

Από την άλλη ο μέσος όρος του πληθυσμού δεν μαθαίνει, δεν επιμορφώνεται, δεν αναζητά πηγές. Μόλις το 4% των Ελλήνων ενηλίκων συμμετέχει στη δια βίου μάθηση(!), όπως αποκαλύπτουν τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που οραματίζεται πως για μια αναπτυσσόμενη οικονομία πρέπει να σεβαστούμε όλα τα κοινωνικά δικαιώματα χωρίς αποκλεισμούς.

Στις ΗΠΑ είναι ακόμη χειρότερα τα στατιστικά. Ο έγχρωμος που σπάει βιτρίνες, ο τεξανός που οπλοφορεί στους δρόμους, ο ασιάτης που δεν έχει ασφάλιση ενώ πληρώνει φόρους είναι όλοι στάσιμοι σε γνώση και εξέλιξη – απλά επιβιώνουν ο καθένας στο δικό του «γκέτο».

Σε αυτούς τους ανθρώπους απευθύνονται οι ακραίοι κήρυκες μίσους, που ηθελημένα υποδαυλίζουν το αγαθό της δημοκρατικής εκπροσώπησης, την ισότητα, το δικαίωμα στην αντίθετη άποψη και την ελευθερία λόγου.

“Μερικοί άνθρωποι δεν ενδιαφέρονται πραγματικά για την πηγή ή την αλήθεια των πληροφοριών. Αν ευθυγραμμιστεί με την πολιτική τους άποψη, θα την διαδώσει.” Hatim Rahman

Οταν το Associated Press δημοσιεύει φωτογραφίες οπλισμένων οπαδών του MAGA (Make America Great Again) να κάνουν πορεία, δεν ξέρεις πια τι να σκεφτείς. Έφτασε μια τόσο μεγάλη χώρα, που σε αρκετούς τομείς ήταν μπροστά, να είναι έρμαιο της οπλοκατοχής στους δρόμους;

Πλέον δεν μιλάμε για ιδεολογίες, αλλά για «σέχτες»

Σε Αγγλία, Βραζιλία, ΗΠΑ, Ευρώπη βλέπεις πολλά δείγματα πως επικρατεί ο πολιτικός σεχταρισμός. Η εμμονή στη μοναδική πολιτική αλήθεια που τυφλώνει.

Πολιτικοί ερευνητές του Kellogg Dispute Resolution and Research Center και του Ινστιτούτου Policy research του πανεπιστημίου Northwestern δημοσίευσαν μια ανάλυση των τελευταίων πολλών ετών για τα πολιτικά θέματα των ΗΠΑ. Εκεί προκύπτει, συνοπτικά, πως οι Δημοκρατικοί και οι Ρεπουμπλικάνοι μισούν το αντίπαλο κόμμα, περισσότερο από ότι αγαπούν το δικό τους! Ο πολιτικός σεχταρισμός, σύμφωνα με τους ερευνητές, έχει τρία κύρια συστατικά:

α) «οι άλλοι» είναι εχθροί των απόψεών μας

β) «αποστρεφόμαστε» και δεν εμπιστευόμαστε τους «άλλους»

γ) «ηθικοποιούμε» την άποψή μας και για αυτό θεωρούμε τους πολιτικούς αντιπάλους ακόμη και εγκληματικούς.

Στις ΗΠΑ οι φανατικοί κύριοι Στήβ Μπάνον (σύμβουλος Τραμπ, του απαγορεύτηκε ο λογαριασμός Twitter, κατηγορήθηκε για ξέπλυμα χρήματος δωρεών για το τείχος στα σύνορα με το Μεξικό) και ο Alex Jones έχτισαν ένα δίκτυο ενημερωτικών ραδιοφωνικών, τηλεοπτικών και YouTube καναλιών που φαρμάκωναν το μυαλό του κόσμου με μίσος και ψέμα.

Μνημειώδεις οι θεωρίες τους: δεν έγινε προσελήνωση στη σελήνη, απαγάγουν μικρά παιδιά οι τζιχαντιστές, θα γκρεμίσει ο Joe Biden τα μνημεία της Ουάσινγκτον. Γνωστή προσέγγιση: εναντίον του «Μεγάλου Αδελφού», της «Παγκόσμιας Τάξης πραγμάτων» και του «Συστήματος».

Τι να πιστέψει ο επαρχιώτης Αμερικανός, ή ο κτηνοτρόφος στη Μεγάλη Βρετανία; Η θεωρία συνομωσίας είναι φαντασιακά πιο διεγερτική από την αλήθεια. Ο Covid-19, οι μάσκες, και πως είναι όλα μια διεθνής συνομωσία είναι ένα πρόσφατο παράδειγμα αυτής της πραγματικότητας.

Μόνη απάντηση, η μεγαλύτερη συμμετοχή των πολιτών

Πολλές φορές οι Πολίτες νιώθουν απογοήτευση από τις παραδοσιακές μορφές διακυβέρνησης και σκέφτονται πως «η πολιτική είναι μακριά από τον κόσμο». Τότε είναι διαθέσιμοι …στην προπαγάνδα.

Στην παγκόσμια σύνοδο κορυφής 2019 στην Οττάβα, η Open Government Partnership (OGP), μια πρωτοβουλία που κινητοποιεί 79 εθνικές κυβερνήσεις, 20 πολιτείες και χιλιάδες οργανώσεις πολιτών, δημοσιεύτηκε η πρώτη εμβληματική έκθεση αξιολόγησης της κατάστασης της ανοιχτής διακυβέρνησης «Δημοκρατία πέρα από την κάλπη». Η έκθεση αναλύει και αξιολογεί τόσο την πρόοδο όσο και τις ελλείψεις για να γίνει παγκοσμίως η διακυβέρνηση πιο διαφανής και υπόλογη στους πολίτες.

Η πλειοψηφία συμφώνησε πως οι τυπικές δημοκρατικές διαδικασίες είναι ελιτίστικες και συχνά χαρακτηρίζονται από απόλυτη έλλειψη διαφάνειας. Ακόμη και σύγχρονοι πολιτικοί θεωρητικοί, όπως ο Jon Elster, επιμένουν ότι η ιδανική διαδικασία διοίκησης, νομοθεσίας και συνταγματικής διαμόρφωσης έχει σχήμα κλεψύδρας, με ευρέως ανοιχτές συμβουλευτικές στιγμές, αλλά μια στενή μέση, που αντιστοιχεί στην αποκλειστική στιγμή της τελικής γραφής από λίγους.

Το πανεπιστήμιο Brookings παρουσίασε 76 τρόπους που αυξάνεται η συμμετοχή των Πολιτών στα κοινά. Αφορά τις ΗΠΑ αλλά είναι καλό ερέθισμα, γιατί περιλαμβάνει εθελοντισμό, ανοιχτή λογοδοσία, τακτική ενημέρωση πολιτών, διαμόρφωση συνθηκών για να λειτουργούν οι μη-κυβερνητικές οργανώσεις σε πολλές θεματικές ενότητες και συνεργασία ιδιωτικού και δημόσιου τομέα. Είναι λογικό. Για να σταματήσεις τα fake news, τους φανατικούς και για να κάνει πιο ριζοσπαστική και διαρκώς εξελισσόμενη την πολιτική, δεν μπορεί να θεωρείς νομιμότητα μόνο τις εκλογές, αλλά τη συνεχή συμμετοχή στις διαδικασίες της δημιουργίας κανόνων και του καθορισμού της ταυτότητας ή του ήθους μιας συγκεκριμένης κοινότητας ή κράτους.

Κάποιοι ήδη ξεκίνησαν, αλλά είναι λίγοι

Έχετε σκεφτεί ποτέ, πως δεν ξέρετε τι συμβαίνει στο Δήμο σας; Το ίδιο σκέφτηκαν οι Ολλανδοί και η κυβέρνησή τους δουλεύει ήδη προς αυτή την κατεύθυνση προτείνοντας τρόπους να γίνεις ενεργός Πολίτης. Κάτοικοι περιοχών ασχολούνται με εθελοντική εργασία, διοργανώνουν εκστρατείες καθαρισμού απορριμμάτων, δημιουργούν συλλογικές ομάδες για την αγορά ηλιακών συλλεκτών ή σχηματίζουν τοπικούς συνεταιρισμούς ηλικιακής και κοινωνικής φροντίδας. Επίσης συμμετέχουν στη λήψη αποφάσεων σχετικά με τον δημοτικό προϋπολογισμό.

Η Ελληνική Διαύγεια φέρνει διαφάνεια στο κράτος και είναι ένα μεγάλο βήμα, αλλά την κάνουν δύσχρηστη και ακατανόητη το μη-φιλικό interface, οι δαιδαλώδεις νομοθεσίες και οι χιλιάδες φορείς.

Παρακολούθησα από κοντά το 2014 πως οι Κορεάτες ενεργοποίησαν τις mobile διαβουλεύσεις στη Σεούλ. Όπως περπατάς στο δρόμο, σου έρχεται μια μικρή ψηφοφορία. Το budget του Δήμου, μια αλλαγή στις μεταφορές. Άμεσα αποτελέσματα, δημοσιεύσιμα, δημοκρατικά και οι Πολίτες κοντά στην εξέλιξη της δημοκρατίας

Το πρώτο Σύνταγμα που φτιάχτηκε από ψηφιακή διαβούλευση

Το πείραμα της Ισλανδίας (2010-2012), το πρώτο ‘crowdsourced constitution’ είναι υπόδειγμα διαδικασίας. Αναδιατύπωσσαν το σύνταγμα της χώρας με το λαό και τη δύναμη του internet. Είναι εμπνευσμένο παράδειγμα για όσες χώρες θέλουν να ξαναγράψουν το δικό τους κοινωνικό συμβόλαιο. Η ισλανδική συνταγματική διαδικασία περιλάμβανε τρία πρωτότυπα χαρακτηριστικά.

Το πρώτο ήταν το λεγόμενο Εθνικό Φόρουμ, μια ομάδα 950 Πολιτών που ήταν δημογραφικά αντιπροσωπευτική, σχεδόν τυχαία επιλεγμένη, διαβουλεύτηκε το πρώτο σχέδιο. Σε μια μονοήμερη συνάντηση (που αναμεταδιδόταν ζωντανά) οι άνθρωποι αυτοί κατέγραψαν τις αρχές και αξίες που θα ήθελαν να δουν ενσωματωμένες στο ισλανδικό σύνταγμα. Ανέφεραν, μεταξύ άλλων, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη δημοκρατία, τη διαφάνεια, την ισότιμη πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και την εκπαίδευση, έναν πιο ρυθμιζόμενο χρηματοπιστωτικό τομέα και τη δημόσια ιδιοκτησία των ισλανδικών φυσικών πόρων.

Το δεύτερο στάδιο της διαδικασίας ήταν η επιλογή της συνέλευσης συντακτών, 522 τυχαία επιλεγμένων πολιτών (αγρότης, πάστορας, διευθυντής μουσείου, παρουσιαστής ραδιοφώνου, πρόεδρος συνδικάτου, καταναλωτές, φοιτητές κά). Αυτοί έγραψαν τα πρώτα σημεία του νέου συντάγματος και εξέλεξαν 25 άτομα ανάμεσά τους που θα υλοποιούσαν το τρίτο στάδιο.

Τότε, οι 25 συνταγματικοί συντάκτες χρησιμοποίησαν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να ανοίξουν τη διαδικασία σε όλους τους Πολίτες της χώρας και μάζευαν σχόλια σε 12 διαδοχικά σχέδια διαβούλευσης. Αυτό το ιδιότυπο crowdsourcing έφερε 3.600 σχόλια σε συνολικά 360 προτάσεις. Ενώ το πλήθος τελικά δεν «έγραψε» το σύνταγμα, συνέβαλε ουσιαστικά. Η πρόταση εδραίωσης συνταγματικού δικαιώματος της χρήσης τους διδικτύου δεν θα ήταν ποτέ αποτέλεσμα «κλασσικής» πολιτικής.

Στελέχωση κυβέρνησης «ανοιχτή στο κοινό»

Η ομάδα Joe Biden έδωσε ένα πρώτο δείγμα γραφής της νέας αυτής εποχής. Δημοσιοποίησαν στο διαδίκτυο τη νέα στελέχωση της κυβέρνησης, έφτιαξαν αγγελίες για κενές θέσεις, και παρουσίαζαν ένα-ένα τα βιογραφικά των νέων κυβερνητικών στελεχών. Όλα αυτά συνέβαιναν στην twitter σελίδα του transition και στην ιστοσελίδα BuildBackBetter.gov που δημοσιοποιούσε την ατζέντα τους, τα πρόσωπα και τις ενέργειες μετάβασης στη νέα κυβέρνηση.

Όσο πιο ενημερωμένος είσαι, κανείς δεν σε ξεγελά

Στα επόμενα χρόνια θα ζούμε συνεχώς αλλαγές και πρέπει οι Πολίτες να μάθουν, να καταλάβουν, να ξέρουν. Και τότε δεν θα επικρατούν τα ψέμματα, ο ρατσισμός, η ημιμάθεια και οι κατασκευασμένοι εχθροί. Για να έχουν οι κοινωνίες μας θετικούς παράγοντες γνώσης, κοινωνικής συνοχής, δημιουργίας και οικονομίας.

Η διαρκής συμμετοχή των πολιτών, η ενημέρωσή τους στα νέα θέματα, τη διοίκηση, τη διαχείριση δημόσιων πόρων και στις αποφάσεις εγγυώνται καλύτερη Παιδεία, δημοκρατική ανεκτικότητα, πολιτισμένη συμπεριφορά.

Από το μέλλον μας δεν πρέπει να απουσιάζει κανείς…

The post Η συμμετοχή των πολιτών στα Κοινά είναι απαραίτητη στην ψηφιακή εποχή appeared first on 2045.gr.

Αυτή τη φορά ας ξεκινήσουμε καλύτερα από το τέλος: Δικαίωμα στη λήθη δεν υπάρχει, ή έστω δεν υπάρχει έτσι όπως κανείς θα το φανταζόταν από την εκφώνησή του και μόνο. Το δικαίωμα στη λήθη πρέπει καλύτερα να γίνει αντιληπτό ως σχήμα λόγου, ως μια λογοτεχνική κατασκευή παρά ως ένα κλασσικό, συνηθισμένο νομικό δικαίωμα.

Αφού ξεκινήσαμε μειώνοντας τις προσδοκίες ας δούμε τώρα το τι και το γιατί σχετικά με ένα δικαίωμα που γοήτευσε όλον τον πλανήτη όσο καμία άλλη νομική διάταξη κατά τη δεκαετία που τώρα σιγά σιγά ολοκληρώνουμε.

Τυπικά το «δικαίωμα στη λήθη» κατοχυρώνεται στο άρθρο 17 του Γενικού Κανονισμού για την Προστασία των Δεδομένων, του γνωστού σε όλους μας GDPR. Τα προβλήματα αρχίζουν αμέσως με την πρώτη ανάγνωση: Άρθρο 17, Δικαίωμα Διαγραφής («Δικαίωμα στη Λήθη»). Σε παρένθεση, επομένως, το δικαίωμα στη λήθη. Ουσιαστικά το άρθρο 17 μιλά για το δικαίωμα στη διαγραφή. Ισοδυναμεί η διαγραφή με τη λήθη; Θα το δούμε σε λίγο, όταν στο προσκήνιο θα μπει, δυναμικά, η Google.

“Το άρθρο 17 του Κανονισμού GDPR μιλά για το δικαίωμα στη διαγραφή. Ισοδυναμεί η διαγραφή με τη λήθη;”

Η πρώτη παράγραφος δίνει το περιεχόμενο του δικαιώματος στη λήθη: «Το υποκείμενο των δεδομένων  έχει το δικαίωμα να ζητήσει από τον υπεύθυνο επεξεργασίας τη διαγραφή δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που το αφορούν […] εάν ισχύει ένας από τους ακόλουθους λόγους». Παρακάτω δίνονται έξι συνολικά λόγοι, ο πρώτος όμως έχει μεγαλύτερη σημασία επειδή δεν είναι αυτονόητος: «[εάν] τα δεδομένα δεν είναι πλέον απαραίτητα σε σχέση με τους σκοπούς για τους οποίους συλλέχθηκαν ή υποβλήθηκαν κατ’ άλλον τρόπο σε επεξεργασία». Διαγραφή επομένως μπορούμε να ζητήσουμε και αν η χρησιμότητα της επεξεργασίας των δεδομένων μας έχει πια ολοκληρωθεί.

Για να καταλάβουμε πως περίπου λειτουργεί αυτό το κριτήριο καλό είναι να δούμε πως φτάσαμε ως εκεί. Η Κομισιόν είχε δηλώσει ήδη από το 2010 ότι σκόπευε να εισαγάγει ένα «δικαίωμα στη λήθη (right to be forgotten)» στον GDPR, που όπως είναι γνωστό εκδόθηκε το 2016, όμως το Δικαστήριο την πρόλαβε το 2014: Στην υπόθεση Google Spain ένας Ισπανός διαμαρτυρήθηκε επειδή δεδομένα πλειστηριασμoύ οικίας του για χρέη παρέμεναν δημοσιευμένα για πολλά χρόνια στον ιστότοπο εφημερίδας και εμφανίζονταν στις αναζητήσεις στην Google με το όνομά του. Ζήτησε επομένως τη διαγραφή των στοιχείων. Το Δικαστήριο δικαίωσε την εφημερίδα, όχι όμως και την Google: Θεώρησε ότι η Google καθορίζει τον σκοπό και τα μέσα της επεξεργασίας και ότι ως προς αυτήν, την Google δηλαδή, ο σκοπός της συλλογής και επεξεργασίας για τον συγκεκριμένο Ισπανό είχαν ολοκληρωθεί. Επομένως, η Google διατάχθηκε να διαγράψει.

Οι συνέπειες αυτής της απόφασης του Δικαστηρίου ταρακούνησαν το παγκόσμιο ίντερνετ. Άλλο πράγμα να το συζητάει η Κομισιόν για νόμο που ίσως ισχύσει σε πέντε χρόνια και άλλο το Δικαστήριο να διατάζει διαγραφή εδώ και τώρα. Οι εξελίξεις ήταν καταιγιστικές: Μέσα σε λίγες εβδομάδες η Google έστησε ολόκληρο (ημι-αυτοματοποιημένο) μηχανισμό εξέτασης αιτήσεων για διαγραφή, αφού άλλωστε εντός ολίγων ημερών από την έκδοση της απόφασης είχε προλάβει να λάβει ήδη πάνω από 40.000 τέτοιες αιτήσεις.

Επομένως το περιεχόμενο του άρθρου 17 που ήρθε το 2016 ήταν προδικασμένο. Εν μέρει τουλάχιστον, αφού ο Κανονισμός επιβεβαίωσε όσα μάθαμε από το Δικαστήριο και προτίμησε να μην πάει παρακάτω ούτε να κάνει κάτι θεαματικά καινούργιο.

Τα πράγματα βέβαια δεν σταμάτησαν εκεί. Με απανωτές, σχεδόν, αποφάσεις το Δικαστήριο έκρινε, μεταξύ άλλων, ότι οι διαγραφές ισχύουν μόνο για την Ευρώπη (επομένως η Google δεν υποχρεούται να διαγράψει γενικώς) και ότι αιτήματα διαγραφής πχ. «παράνομων» σχέσεων με πολιτικούς ή καταδικαστικές αποφάσεις για σεξουαλικές επιθέσεις δεν πρέπει να δικαιωθούν. Σε όλη την Ευρώπη οι εθνικές Αρχές Προστασίας Δεδομένων εξετάζουν πλέον αιτήσεις διαγραφής που αρνείται η Google (ο γράφων υπηρετεί για την ώρα στην ελληνική Αρχή, όμως οι απόψεις εδώ είναι αυστηρά προσωπικές), με τον αντίστοιχο όγκο εργασίας τους να έχει αυξηθεί σημαντικά.

Όμως η νομική ανάλυση πρέπει να σταματήσει εδώ, για τα υπόλοιπα ας αναζητηθεί βοήθεια από τους ειδικούς. Σκοπός εδώ είναι να δούμε αν το, όποιο, δικαίωμα στη λήθη, αν υποτεθεί ότι λήθη σήμερα αποτελεί η διαγραφή από τον κατάλογο αποτελεσμάτων της Google (delisting), είναι απαραίτητο ψηφιακό βοήθημα για το άτομο ή ψηφιακή λογοκρισία.

Είναι απαραίτητο ψηφιακό βοήθημα για το άτομο, επειδή μια πληροφορία που θα ήταν δύσκολο να εντοπίσει κανείς, κρυμμένη από την κοινή θέα σε δημοσιεύματα εφημερίδων μικρής κυκλοφορίας ή σε βιβλία εκτός κυκλοφορίας ή σε ιστολόγια (blogs) ή σε σχόλια (comments) ο (εξαιρετικός) αλγόριθμος της Google την φέρνει πανεύκολα και εντός δευτερολέπτων μπροστά μας. Τίποτα πια δεν μπορεί να κρυφτεί, να ξεχαστεί μέσω της μη διαρκούς υπενθύμισης. Το χειρότερο μάλιστα είναι ότι το κουτσομπολιό και το «σχολιάκι» εμφανίζονται δίπλα, σαν ίσα, στην έγκυρη ανάλυση ή στην επίσημη διάψευση ή στην απαλλακτική δικαστική απόφαση. Ή, ακόμα χειρότερα, αν το «πικάντικο» έχει προσελκύσει μεγαλύτερο ενδιαφέρον (περισσότερα «κλικ») τότε εμφανίζεται πρώτο στα αποτελέσματα αναζήτησης, ως περισσότερο σχετικό. Η «ρετσινιά» ενός στιγμιαίου λάθους μας ή ένα ψέμα παρότι τελικά φανερώθηκε μπορεί να συνοδεύουν ψηφιακά το όνομά μας για πάντα.

“Που σταματά το δικαίωμα στην ενημέρωση ή και στην ασφάλεια του προσώπου και ξεκινούν τα δικαιώματα στην προσωπικότητα ή στα προσωπικά δεδομένα ή στην προσωπική ζωή;”

Ψηφιακή λογοκρισία είναι επειδή δεν είναι δουλειά της Google (αν με ρωτήσετε, ούτε και των Αρχών Προστασίας Δεδομένων) να κρίνει τι πρέπει και τι δεν πρέπει να μείνει στη λαϊκή μνήμη («λαϊκή» με την έννοια ότι σχεδόν για όλους μας σήμερα η Google είναι η βασική μηχανή αναζήτησης γνώσης). Πρέπει ή δεν πρέπει να μπορούμε εύκολα να μάθουμε ότι ο γείτονάς μας απασχόλησε την αστυνομία κάποτε; Ότι ο γιατρός ή ο δικηγόρος μας κάποτε είχαν προβλήματα με τους συλλόγους τους; Ότι ο δάσκαλος των παιδιών μας όταν ήταν φοιτητής είχε κακοδιαχειριστεί το ταμείο του φοιτητικού συλλόγου του; Ότι ο ιερέας της ενορίας μας είχε τσακωθεί με το ποίμνιό του στο παρελθόν; Ότι ο φούρναρής μας είχε κατηγορηθεί online ως ακροδεξιός ή ακροαριστερός; Ή ότι συμμετείχε σε πορεία; Που σταματά το δικαίωμα στην ενημέρωση ή και στην ασφάλεια του προσώπου και ξεκινούν τα δικαιώματα στην προσωπικότητα ή στα προσωπικά δεδομένα ή στην προσωπική ζωή; Που σταματά η απαραίτητη ή χρήσιμη γνώση και ξεκινά το περιττό κουτσομπολιό;

Δύσκολα θέματα που απάντηση δεν έχουν. Η γνώμη μου, αν με ρωτήσετε, είναι ότι η περίοδος που περνάμε είναι μεταβατική και ότι όλα θα λυθούν από μόνα τους. Σήμερα, ο άνθρωπος χρειάζεται κάθε βοήθεια που μπορεί να του προσφερθεί στο ίντερνετ επειδή όλα κι όλα δεκαπέντε χρόνια έχουν περάσει στη νέα πραγματικότητα που ζούμε, επομένως το, όποιο, δικαίωμα στη λήθη κάνει καλό. Από την άλλη μεριά, η ψηφιακή λογοκρισία από ιδιωτικές εταιρείες ή ακόμα και από κρατικές αρχές πρέπει κάποια στιγμή στο μέλλον να σταματήσει: Η πληροφορία πρέπει να παραμείνει ελεύθερη και προσβάσιμη από όλους με τους ίδιους όρους – αρκεί καθένας μας να έχει μάθει στο μεταξύ να ξεχωρίζει ανάμεσα σε κάτι που διάβασε στο τοονομαμουειναιβαγγελης.com και στον ιστότοπο της Britannica.

The post Eίναι το δικαίωμα στη λήθη απαραίτητο βοήθημα στην ψηφιακή εποχή; appeared first on 2045.gr.

Πώς σχεδιάζονται οι σύγχρονες πόλεις; Οδεύουμε σε ένα μέλλον με πόλεις που θα μεγαλώνουν όλο και περισσότερο σε έκταση και πληθυσμό; Ποιες παραμέτρους λαμβάνει (ή πρέπει να λαμβάνει) ο αστικός σχεδιασμός; Ποιοι συμμετέχουν; Ποιος είναι ο ρόλος της τεχνολογίας; Στο νέο μας podcast αναζητούμε τις απαντήσεις σ’ αυτά και ακόμα περισσότερα ερωτήματα.

Στις ερωτήσεις μας (και ελπίζουμε κάποιες από αυτές να αντιπροσωπεύουν και τις δικές σας απορίες) καλέσαμε να μας απαντήσει τη Γιάννα Σταυρουλάκη, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Τμήμα Αστικού Σχεδιασμού στο Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας Τσάλμερς στο Γκέτεμποργκ. Ως επιστήμονα, που μελετά και ερευνά το συγκεκριμένο πεδίο για αρκετά χρόνια και ταυτόχρονα ως κατοίκου της Σουηδίας για να μας δώσει μια εικόνα για τη διαδικασία που ακολουθείται και τους φορείς που συμμετέχουν στον αστικό σχεδιασμό. Φορείς, από τους οποίους δεν εξαιρούνται και οι ίδιοι οι πολίτες, όπως σημειώνει στη συζήτησή μας η κα Σταυρουλάκη.

Για την ίδια, η αντιπαραβολή μεταξύ Ελλάδας – Σουηδίας και άλλων χωρών του ευρωπαϊκού βορά έγκειται στο γεγονός ότι τα συγκεκριμένα κράτη έχουν έντονη την κουλτούρα του σχεδιασμού. Του ολοκληρωμένου σχεδιασμού, που λαμβάνει υπόψη του όλους τους πολίτες, τη βιωσιμότητα και την κινητικότητα και πλήθος άλλων παραμέτρων. Όπως, όμως σπεύδει να προσθέσει υπάρχουν και στοιχεία από τις πόλεις της Ελλάδας ή του νότου συνολικά που τα αναζητεί πλέον και η άλλη πλευρά.

Δεν θα τα πούμε όμως όλα από εδώ. Πατήστε το play και περιμένουμε τα σχόλιά σας.

The post Podcast S01 E02: Σύγχρονες πόλεις και αστικός σχεδιασμός appeared first on 2045.gr.

Bring a scarf or jacket.

A scarf especially can act as a blanket or pillow during your long haul flight. Nowadays it’s becoming less common to have a blanket included on your flight, and sometimes the cabin doesn’t even have enough for everyone. The best advice is to bring something functional just in case because flights can get quite chilly. A relatively thick, large scarf will almost always do the job.

Pack a memory foam neck pillow.

Once again, you want to be comfortable on your flight and no matter if you’re in the window, aisle, or middle seat, a memory foam neck pillow will make it all the more comfortable and relaxing for you.

Tip: Some people are hesitant to pack a neck pillow because of space. But most neck pillows have a snap closure, meaning you can easily snap it onto your carry on handle or strap it to your personal item. When it doubt, you can always wear it around your neck. No shame.

Bring an eye mask for sleeping.

If you’re flying through the day, an eye mask will be extremely helpful in getting some relatively normal shut-eye. If you’re flying on a red eye flight, it’s less necessary, but honestly every little bit helps.

Put headphones and a portable charger in your personal item.

This one is crucial for keeping yourself entertained or productive. Headphones for jamming or listening to podcasts and a portable charger for keeping your mobile devices charged. Sometime flights have the USB port, but you can’t always count on them to be functioning… Yes, I’m serious. Pack headphones, a portable charger, and your cord just in case.

Download podcasts.

Fun, educational entertainment! Podcasts have become one of my favorite pastimes for flying. I just download a few interesting ones before my flight and enjoy them while I’m on board.

Pro Traveler Tip: If you’re traveling somewhere new, I love listening to podcasts about that country or location to start getting inspired and excited about my adventure. You could even download a couple of podcasts that teach you some essential words or phrases in your destination country, too!

The post I Thought My Glasses Made Me Unattractive appeared first on 2045.gr.