Από το «123456» ή την ημερομηνία γέννησης έως τα δύο βήματα επιβεβαίωσης και τα σύγχρονα password managers, η καθημερινότητα στο online περιβάλλον προϋποθέτει τη χρήση κωδικών. Laptops, smartphones, Social Media, online banking, streaming πλατφόρμες, συνδρομητικές υπηρεσίες, η χρήση όλων των παραπάνω έχει ως πρώτο βήμα την πληκτρολόγηση ενός ισχυρού και φαινομενικά ασφαλούς κωδικού. Σύμφωνα με μια πρόσφατη έρευνα της NordPass κάθε χρήστης χρησιμοποιεί σήμερα κατά μέσο όρο 100(!) κωδικούς, όχι απαραίτητα διαφορετικούς μεταξύ τους.

Η δημιουργία αυτών των μακρoσκελών, περίπλοκων κωδικών πρόσβασης που αποτρέπουν καλύτερα τους διαδικτυακούς κλέφτες είναι σίγουρα κουραστική, ειδικά αν πρόκειται για δεκάδες διαφορετικούς διαδικτυακούς λογαριασμούς. Αλλά είναι μια απαραίτητη διαδικασία, λαμβάνοντας υπόψη τους αριθμούς ρεκόρ στις παραβιάσεις τα τελευταία χρόνια.

Έξι δεκαετίες με κωδικούς

Ο πρώτος κωδικός πρόσβασης, όπως τους ξέρουμε σήμερα, εμφανίζεται το 1961, για τον κοινής χρήσης υπολογιστή που είχε το γνωστό πανεπιστημιακό ίδρυμα MIT. Το συγκεκριμένο σύστημα ήταν εξοπλισμένο με κωδικό πρόσβασης έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η ασφαλής σύνδεση των ακαδημαϊκών. Ο αστικός μύθος θέλει το συγκεκριμένο σύστημα να είναι και το πρώτο που έπεσε θύμα παραβίασης δεδομένων.

Έξι δεκαετίες μετά οι κωδικοί πρόσβασης δεν αφορούν μόνο τους ακαδημαϊκούς, αλλά αποτελούν την πιο συνήθη μορφή ελέγχου ταυτότητας για όλους τους χρήστες.

Αυτό βέβαια δεν έχει αποτρέψει τις παραβιάσεις. Είτε γιατί αρκετοί από εμάς καταφεύγουμε στην εύκολη λύση ενός αδύναμου password για να τον θυμόμαστε εύκολα είτε γιατί οι κυβερνοεγκληματίες μπορούν να εκμεταλλευτούν κάθε ευάλωτο (ή όχι) στοιχείο των μέτρων προστασίας που λαμβάνουμε. Είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμα και σήμερα εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι χρησιμοποιούν ως κωδικό το «123456» σε έναν ή και περισσότερους λογαριασμούς που χρησιμοποιούν (έρευνα NordPass 2021). Από την ίδια λίστα βλέπουμε ότι για τους δέκα πιο συνηθισμένους κωδικούς οι hackers χρειάζονται κάτω από ένα δευτερόλεπτο για να τον σπάσουν.

Προκειμένου λοιπόν να είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι για κάποια προσπάθεια παραβίασης λογαριασμών μας είναι καλό να θυμόμαστε πάντα ότι χρειαζόμαστε κάποιο password για οποιαδήποτε υπηρεσία χρησιμοποιούμε και η οποία μπορεί να περιέχει κάποιο ευαίσθητο προσωπικό δεδομένο.

Μερικές βασικές αλήθειας στα μέτρα αυτοπροστασίας είναι:

• Δεν χρησιμοποιούμε τον ίδιο κωδικό σε δύο ή και περισσότερους λογαριασμούς.
• Ανανεώνουμε τακτικά τους κωδικούς πρόσβασης, ανεξάρτητα από το αν απαιτείται ή όχι από την υπηρεσία.
• Δεν καταφεύγουμε στη χρήση παλαιότερων κωδικών.
• Δεν χρησιμοποιούμε κάποιο κωδικό πρόσβασης που να συνδέεται νοηματικά με κάποιο δημόσιο δεδομένο μας (π.χ. η ημερομηνία γέννησης)
• Ένα ισχυρό password περιλαμβάνει τουλάχιστον οκτώ ψηφία, με πεζά και κεφαλαία γράμματα, αριθμούς, αλλά και σύμβολα.
• Χρησιμοποιούμε τα εργαλεία διπλής επιβεβαίωσης, όπου είναι διαθέσιμα.
• Διατηρούμε back up αρχείο με τους κωδικούς (όχι σε κάποια ηλεκτρονική συσκευή, αλλά) στο χαρτί.

Ας δούμε και μερικά ακόμα στοιχεία που έχουν ενδιαφέρον (Goodfirms 2021):

• 30% των παραβιάσεων ασφαλείας προκαλούνται από αδύναμους κωδικούς πρόσβασης
• 62.9% των χρηστών ανανεώνουν τον κωδικό τους μόνο αν είναι υποχρεωτικό
• 45.7% των χρηστών χρησιμοποιούν ένα κοινό κωδικό για πολλαπλά sites και εφαρμογές
• 52.9% των χρηστών μοιράζονται τους κωδικούς τους με συναδέλφους, φίλους και μέλη της οικογένειάς τους

Οι κωδικοί λοιπόν μπορεί να έχουν μια μεγάλη ιστορία πίσω τους, αλλά η ίδια η ιστορία έχει δείξει ότι δεν έχουν εξαλείψει τον κίνδυνο της παραβίασης λογαριασμών και προσωπικών δεδομένων. Αυτός είναι και ο λόγος που σχεδιάζεται η εγκατάλειψή τους στο μέλλον. «Όσοι οι κωδικοί πρόσβασης είναι κομμάτι της εξίσωσης, τόσο τα συστήματά μας θα παραμένουν ευπαθή», σημείωσε πρόσφατα η Joy Chik, υψηλόβαθμο στέλεχος της Microsoft και υπεύθυνη των λύσεων ασφάλειας της εταιρείας.

Το επόμενο βήμα

Τα τελευταία χρόνια οι μέθοδοι ελέγχου ταυτότητας χωρίς κωδικό πρόσβασης κερδίζουν σταδιακά δημοτικότητα. Όχι μόνο επειδή οι κωδικοί πρόσβασης έχουν ευπάθειες σε κάποιες επιθέσεις, αλλά και επειδή οι κωδικοί πρόσβασης δημιουργούν τριβές και δυσκολεύουν τα πράγματα για τους ανθρώπους. Για πολλούς χρήστες η «εφεύρεση» ενός κωδικού που συνδυάζει γράμματα, αριθμούς και σύμβολα, έτσι ώστε να είναι δύσκολο να σπάσει, είναι και μια σημαντική ταλαιπωρία. Επιπρόσθετα, δεν είναι εύκολο να τον θυμούνται όταν είναι απαραίτητο. Μάλιστα, αυτός είναι ο λόγος που η πλειοψηφία αυτών των περίπλοκων κωδικών χρησιμοποιούνται σε περισσότερες από μία εφαρμογές (66% των χρηστών στις ΗΠΑ αυτό παραδέχονται).

Η ταλαιπωρία δεν περιορίζεται μόνο στους ιδιώτες. Αντίστοιχο φαινόμενο παρατηρείται και στο επιχειρηματικό περιβάλλον, αφού οι κωδικοί πρόσβασης δημιουργούν διοικητικά έξοδα και στις εταιρείες. Σύμφωνα με έρευνα της Forrester Research οι μεγάλοι οργανισμοί ξοδεύουν έως και 1 εκατομμύριο δολάρια ετησίως σε παρεμβάσεις που περιλαμβάνουν την επαναφορά κωδικού πρόσβασης.

O έλεγχος ταυτότητας χωρίς password περιλαμβάνει κάθε μέθοδο ελέγχου ταυτότητας που βασίζεται σε άλλες μεθόδους, όπως ένας παράγοντας κατοχής (π.χ. μια εφαρμογή ελέγχου ταυτότητας για κινητά) ή ένα βιομετρικό χαρακτηριστικό, όπως ένα δακτυλικό αποτύπωμα ή σάρωση προσώπου. Τέτοιες λύσεις αρκετοί από εμάς έχουμε ήδη ξεκινήσει να χρησιμοποιούμε στα laptops και smartphones που έχουμε ήδη στην κατοχή μας.

Όμως, το όραμα ενός μέλλοντος χωρίς κωδικούς ίσως να έρθει πολύ πιο γρήγορα από όσο φανταζόμαστε. Μάλιστα, μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα στον κλάδο της τεχνολογίας, όπως η Apple, η Google και η Microsoft εκτιμούν ότι είμαστε πιο κοντά από ποτέ στην υλοποίησή του.

Η συμμαχία FIDO

Πιθανότατα τον όρο FIDO δεν τον έχετε ξανακούσει, αλλά πρόκειται για μια συμμαχία που έχει σχεδόν μια δεκαετία ζωής. Στα μέλη της συναντάμε όχι μόνο τις τρεις μεγάλες «κυρίες» της τεχνολογίας που αναφέραμε προηγουμένως, αλλά και άλλα γνωστά ονόματα, όπως η Samsung, η Amazon, η Lenovo, η Intel, η Meta Platforms, η Qualcomm, αλλά και η Visa, η Mastercard, η American Express και αρκετοί ακόμη. Εκπρόσωποι δηλαδή από διάφορα πεδία, από λύσεις αλλά και hardware που έχουμε όλοι στις συσκευές που χρησιμοποιούμε.

Βασική αρχή της FIDO Alliance είναι ότι «η μη χρήση κωδικού πρόσβασης πρέπει να είναι πιο εύκολη από τη χρήση του». Σύμφωνα με τη συμμαχία η πηγή του προβλήματος έγκειται στην αλλαγή ή την προσθήκη μιας συσκευής, αφού δεν υπάρχει μια απλή μέθοδος με την οποία θα συνδέσουμε όλες τις εφαρμογές και τους λογαριασμούς που χρησιμοποιούμε, κατά τη διαδικασία «σεταρίσματος» της συσκευής. Το πρότυπο που έχει δημιουργήσει η συμμαχία δεν αποθηκεύει τους ίδιους τους κωδικούς πρόσβασης, αλλά κρυπτογραφικά κλειδιά, που μπορούν να συγχρονιστούν μεταξύ των συσκευών που χρησιμοποιούμε και προστατεύονται από το βιομετρικό κλείδωμα ή τον κωδικό πρόσβασης της συσκευής. Σύμφωνα με τη Google, από το 2023 και έπειτα οι χρήστες των Android συσκευών δεν θα χρησιμοποιούν πλέον τους κωδικούς, αλλά αποκλειστικά ένα Google Passkey. To δακτυλικό αποτύπωμα, το πρόσωπό μας, ένας κωδικός PIN θα ξεκλειδώνει όλους τους λογαριασμούς μας στον Chrome. Παρόμοια είναι και η λύση της Apple, που υπόσχεται σύνδεση χωρίς password σε όλη τη γκάμα των συσκευών της (iPhone, iPad, Mac, Apple TV) που θα χρησιμοποιούν τα νέα της λειτουργικά (iOS 16 και macOS Ventura), με την εταιρεία να σημειώνει ότι το passkey των χρηστών δεν θα μπορεί να το «διαβάσει» ούτε και η ίδια. Θα αποθηκεύεται τοπικά στη συσκευή και όχι σε κάποιον server της Apple.

Για να βαδίσουμε προς το μέλλον που υπόσχεται η FIDO alliance είναι απαραίτητη η διαλειτουργικότητα της λύσης που θα προσφέρει. Οι κάτοχοι iPhone δεν έχουν απαραίτητα Mac ή iPad για PC ή tablet, οι κάτοχοι Android δεν έχουν απαραίτητα ως default browser τον Chrome στο laptop που χρησιμοποιούν. Οι προσδοκίες είναι σίγουρα μεγάλες, αλλά χρειάζονται αρκετά βήματα ακόμα για να υλοποιηθεί η υπόσχεση της FIDO.

The post Ένα μέλλον χωρίς passwords appeared first on 2045.gr.

Κάθε μέρα ο Κώστας ξυπνάει ελέγχοντας το smartwatch του για να τσεκάρει την ποιότητα του ύπνου. Από τον καιρό που επέστρεψε στο γραφείο φροντίζει να κάνει ένα μεγάλο τμήμα της διαδρομής προς την εταιρεία με τα πόδια, συμπληρώνοντας τα 5.000 βήματα που έχει θέσει ως πρωινό στόχο. Στόχος που ξεκίνησε την περίοδο του πρώτου lockdown, προτού αρχίσει την καθημερινή δουλειά του στο σπίτι και την προσαρμόζει πλέον στην επάνοδο στην κανονικότητα.

Ανέκαθεν φίλος της ψηφιακής τεχνολογίας ο Κώστας συνηθίζει επίσης να επικοινωνεί με τα μέλη της ομάδας του στο μικρό διαφημιστικό του γραφείο, αλλά και αρκετούς από τους συνεργάτες του μέσα από ένα σύνολο εφαρμογών. Apps όπως το Evernote ή το Slack και ξεχωριστά chatrooms ανά task τον βοηθούν να έχει μια εικόνα για τις εκκρεμότητες, αλλά και τη ροή της εργασίας και των διαφόρων projects. Ο ίδιος περιγράφει αυτήν την καθημερινή επαφή με τις εφαρμογές ως ένα είδος τελετουργικού, που τον βοηθάει να παραμένει όσο το δυνατό πιο παραγωγικός στη διάρκεια της ημέρας. Ένας τρίτος άνθρωπος που δεν τον γνωρίζει θα τον χαρακτήριζε ως «εθισμένο» στην παραγωγικότητα.

Ο Κώστας δεν είναι ο μόνος. Είναι μόνο ένας από το ολοένα αυξανόμενο αριθμό ανθρώπων και επαγγελματιών που θεωρούν ότι η βελτιστοποίηση του χρόνου τους, μέσω της τεχνολογίας, είναι ένα όλο και πιο σημαντικό κομμάτι της ζωής τους.

Καλώς ήρθατε στην εποχή των productivity apps!

Η παραγωγικότητα δεν είναι ένα νέο ζητούμενο

Η επιθυμία του ανθρώπου να έχει ένα όσο το δυνατό καλύτερο έλεγχο των υποχρεώσεων της ημέρας του δεν είναι νέο φαινόμενο. Ήδη από τέλη του 15^ου αιώνα ο Λεονάρντο ντα Βίντσι έγραφε τις δικές του λίστες υποχρεώσεων, ενώ στις αρχές της πρώτης δεκαετίας του 18^ου αιώνα ο Βενιαμίν Φραγκλίνος δημιούργησε ένα περίφημο πλάνο αυτοβελτίωσης, διάρκειας 13 εβδομάδων. Λίγες δεκαετίες αργότερα, οι εκδότες ξεκίνησαν την εκτύπωση των πρώτων daily planners, αποτέλεσμα της εκβιομηχάνισης και της ανάγκης των ανθρώπων να κερδίσουν περισσότερα χρήματα. Μια ανάγκη (ανθρώπων και επιχειρήσεων) που οδηγεί και στη σύγχρονη εποχή μας την ανάπτυξη των ψηφιακών productivity apps, που χρησιμοποιεί ένα μεγάλο ποσοστό των εργαζόμενων.

H ψυχολόγος Bluma Zeigarnik το 1927 μετά από μελέτη, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι έχουμε καλύτερη μνήμη για εργασίες που είτε δεν έχουν τελειώσει ακόμα είτε διακόπτονται από άλλες εργασίες, σε σύγκριση με τις ολοκληρωμένες εργασίες. Όπως δηλαδή ένας σερβιτόρος μπορεί και θυμάται εύκολα όλους όσους είχαν μια απλήρωτη παραγγελία, αλλά μόλις πληρωθεί, δεν μπορεί να θυμηθεί καμία λεπτομέρεια σχετικά με αυτές.

Αυτό συμβαίνει γιατί το ασυνείδητο συνεχίζει να στέλνει μηνύματα στην περιοχή που ελέγχει το συνειδητό μας, σχετικά με κάποιες ημιτελείς εργασίες. Έτσι λοιπόν με την δημιουργία λίστας το ασυνείδητο ζητά παύει να ζητά από το συνειδητό να καταστρώσει ένα σχέδιο και να ολοκληρώσει αυτές τις εργασίες ή να επιτύχει αυτούς τους στόχους. Αφού πλέον το θέμα έχει διευθετηθεί και το μυαλό δεν βασανίζεται άλλο από requests.

Η άνθηση των productivity tools

Από την εμφάνιση του Word μέχρι τα σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία που χρησιμοποιούμε σε smartphones και υπολογιστές η υπόσχεση είναι η ίδια: μεγαλύτερη παραγωγικότητα με δυνητικά λιγότερο κόπο και εργασία. Μια υπόσχεση σύμφωνη με τη δυτική κουλτούρα και το σύγχρονο τρόπο ζωής. To Evernote, το Google Docs, το Hive, το Calendly, το Hootsuite, το Zoom και εκατοντάδες, αν όχι χιλιάδες εφαρμογές και πλατφόρμες, που χρησιμοποιούμε τα τελευταία χρόνια υπόσχονται ότι εκπληρώνουν αυτήν την υπόσχεση. Για τη συνεργασία στη συγγραφή εγγράφων, τον προγραμματισμό ραντεβού, για την οργάνωση των σημειώσεων, για τις τηλεδιασκέψεις, για την ανάρτηση περιεχομένου στα social media, εκατομμύρια εργαζόμενοι και επαγγελματίες σε όλο τον κόσμο χρησιμοποιούν ένα ή πολύ περισσότερα από τα παραπάνω εργαλεία στην καθημερινότητά τους. Ιδιαίτερα, εδώ και δύο χρόνια, όταν και η πανδημία επιτάχυνε την ανάγκη για συνεργασία εξ’ αποστάσεως.

Το μήνυμα βέβαια πέρασε και στις εταιρείες που βρίσκονται πίσω από τις συγκεκριμένες εφαρμογές, εξελίσσοντάς τες ακόμα περισσότερο και με μία πληθώρα δυνατοτήτων παραμετροποίησης, ανάλογα με τις ανάγκες που έχει κάθε χρήστης.

Έτσι υπάρχουν εφαρμογές που πάνε το listing και το tracking σε άλλο επίπεδο, αφού μπορούν να δεχθούν μακροεντολές, να ενσωματώσουν στοιχεία από τρίτες εφαρμογές, να τραβήξουν δεδομένα από databases, να στείλουν αυτόματα mails, να παρακολουθούν και να ενημερώνουν αυτόματα για αλλαγές που μπορεί να προκύψουν και πολλές ακόμα λειτουργίες με σκοπό πάντα την αύξηση της παραγωγικότητας κατά την διάρκεια της ημέρας.

Το μέλλον των productivity apps

Η πανδημία λειτούργησε ως καταλύτης για τη χρήση software που εστιάζει στην παραγωγικότητα, ιδιαίτερα στον τομέα της εργασίας. Κυρίως, γιατί ανατράπηκε το παραδοσιακό μοντέλο εργασίας και η υποχρέωση του υπαλλήλου να είναι παρών στο γραφείο του, σε όλη τη διάρκεια της εβδομάδας.

Όλες οι έρευνες δείχνουν ότι το υβριδικό μοντέλο, ένα δηλαδή μεικτό μοντέλο τηλεργασίας και παρουσίας στο γραφείο, είναι αυτό που θα επικρατήσει. Αναμενόμενα, αυτό δημιουργεί πολύ σημαντικές προοπτικές και για κάθε λογής productivity software, το οποίο θα εξακολουθήσει να χρησιμοποιείται και στο μέλλον. Σύμφωνα με μια μελέτη του 2020 από τη Grand View Research, η παγκόσμια αγορά λογισμικού διαχείρισης παραγωγικότητας αναμένεται να ξεπεράσει σε αξία τα 100 δισεκατομμύρια δολάρια μέχρι το 2027, εμφανίζοντας ένα μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης σχεδόν 15%. Όπως αναφέρεται, βασικές -αν και αντίρροπες- δυνάμεις είναι τόσο η ανάγκη διαχείρισης του εργατικού δυναμικού από τις επιχειρήσεις, όσο και η ανάγκη για επικοινωνία και συνεργασία μεταξύ των απομακρυσμένων εργαζομένων. «Τα εργαλεία που αξιοποιούν την ατομικότητα των μελών της ομάδας και εστιάζουν ειδικά στις προκλήσεις του σύγχρονου χώρου εργασίας θα είναι πάντα περιζήτητα» συμπεραίνει η ίδια μελέτη.

Τεχνολογίες, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και το Machine Learning, που χρησιμοποιούνται για να κάνουν μια εις βάθος ανάλυση των δεδομένων, να τα μετατρέψουν σε πρακτικές ιδέες και να μεγιστοποιήσουν την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων αναμένεται να παίξουν καταλυτικό ρόλο. Επιπρόσθετα, η μεταφορά αυτών των πλατφορμών στο cloud βελτιώνει τη συνδεσιμότητα, καθιστώντας κάθε λογής έγγραφα και αρχεία διαθέσιμα στο διαδίκτυο, παρέχοντας τη δυνατότητα κοινής χρήσης δεδομένων σε πραγματικό χρόνο.

Μήπως να κάνουμε ένα βήμα πίσω;

Προφανώς η τεχνολογία και οι εφαρμογές της αποτελούν ένα σημαντικό βοηθητικό εργαλείο, ωστόσο υπάρχει και ο αντίλογος, ο οποίος σχετίζεται με τον τρόπο που αξιολογείται η απόδοση. Άνθρωποι, όπως ο Κώστας και οργανισμοί μικρού μεγέθους, όπως το γραφείο του, χρειάζονται πάντα την τεχνολογία να τους πει πόσο αποτελεσματική ήταν η μέρα τους; Μήπως αντί για πόσα πράγματα έχουμε κάνει, κάνοντας «τικ σε ψηφιακά κουτάκια», έχει μεγαλύτερο νόημα να στραφούμε σε παραμέτρους που έχουν μεγαλύτερο νόημα; Μήπως το αν ήμασταν πιο καινοτόμοι στη μέρα μας έχει μεγαλύτερη σημασία; Μήπως τελικά η αποτελεσματικότητά κα η παραγωγικότητά μας μπορούν να λυθούν χωρίς την παρουσία της τεχνολογίας; Και μήπως τελικά η δική μας κρίση παραμένει ένα από τα πιο πολύτιμα εργαλεία αξιολόγησης της παραγωγικότητάς μας;

The post Πόση τεχνολογία χρειαζόμαστε για να μετράμε την παραγωγικότητά μας; appeared first on 2045.gr.

Τα e-sports τα ακούμε τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερο. Με απλά λόγια ομάδες από gamers ή (gamers μόνοι τους ανάλογα το παιχνίδι) από όλο τον κόσμο μαζεύονται online και παίζουν το αγαπημένο τους παιχνίδι.

League of Legends (LOL), DOTA, PUBG και Fortnite είναι μόνο μερικά από τα παιχνίδια που έχουμε δει να μοιράζουν εκατομμύρια δολάρια σε έπαθλα διεθνών τουρνουά, ενώ οι κυρίαρχες ομάδες έχουν πλέον τους δικούς τους οπαδούς. Στοιχεία δηλαδή που θυμίζουν κανονικές αθλητικές ομάδες και διοργανώσεις. Για την ακρίβεια οι παίχτες e-sports θεωρούνται και επίσημα πλέον αθλητές σε όλο τον κόσμο, αλλά και στην Ελλάδα μετά από απόφαση του Υπουργείου Αθλητισμού. Παράλληλα, γίνονται σκέψεις τα e-sports να συμπεριληφθούν ως άθλημα επίδειξης στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2024 στο Παρίσι.

Για να θεωρείται κάποιος e-sport αθλητής, θα πρέπει σύμφωνα με τον νόμο να “είναι φυσικό πρόσωπο, το οποίο, είτε ατομικά, είτε ως μέλος ομάδας, συμμετέχει σε προπονήσεις, αγώνες και διοργανώσεις ηλεκτρονικού αθλητισμού, χρησιμοποιώντας ηλεκτρονικά συστήματα.”Με απλά λόγια να έχει οθόνη, πληκτρολόγιο, ποντίκι, υπολογιστή, κονσόλα, χειριστήριο κλπ και να παίζει κάποιο παιχνίδι.

Ε-Sports πέρα από το Joystick

Εκτός όμως από αυτού του είδους τα e-sports, κατά τη διάρκεια της πανδημίας γνωρίσαμε και τον virtual αθλητισμό. Δηλαδή, κάθε είδος γυμναστικής που «στριμάρεται» μέσα από μία οθόνη και ο χρήστης κάνει ότι του δείχνει ο προπονητής. Είδαμε επίσης τεράστια αύξηση στις παραγγελίες οργάνων γυμναστικής, όπως είναι διάδρομοι και ποδήλατα γυμναστικής.

Επαγγελματίες αθλητές, όπως αυτοί του μηχανοκίνητου αθλητισμού έστηναν ειδικές καμπίνες οδήγησης στο σπίτι τους και μέσω του υπολογιστή, συμμετείχαν σε online παιχνίδια οδήγησης για να πραγματοποιούν τις προπονήσεις τους.

Την περίοδο που όλος ο αθλητικός κόσμος «κλείστηκε στο σπίτι» μοναδική εξαίρεση αποτέλεσαν οι δρομείς και οι ποδηλάτες, οι προπονήσεις των οποίων έτσι κι αλλιώς είναι κατά κανόνα μοναχικές, Ένα ζευγάρι αθλητικά παπούτσια, ένα ποδήλατο αρκούσε για να διατηρήσουν τη φυσική τους κατάσταση.

Από τα e-sports στα virtual αθλητικά γεγονότα

Στη διάρκεια της πανδημίας αναδείχθηκε μία ακόμα αθλητική τάση: τα virtual αθλητικά γεγονότα. Ο virtual μαραθώνιος της Αθήνας είναι ένα τέτοιο παράδειγμα. Μία εφαρμογή, μία πλατφόρμα ενώνει όλους τους δρομείς και καθένας από αυτούς αγωνίζεται μόνος του, όπου κι αν βρίσκεται χωρίς να χρειάζεται η φυσική παρουσία του σε συγκεκριμένο χώρο.

Αν τα e-sports προϋπέθεταν τη συγκέντρωση των gamers σε ένα συγκεκριμένο χώρο, τώρα πλέον προχωράμε ένα επίπεδο πιο πάνω, με virtual αθλητικές διοργανώσεις και πρωταθλήματα στα οποία συμμετέχουμε από το σπίτι μας. Μάλιστα, σε κάποια από αυτά για να συμμετέχουμε δεν χρειάζεται καν να είμαστε επαγγελματίες αθλητές για να συμμετέχουμε.

Πριν λίγο καιρό είχα την πρώτη μου επαφή με εργόμετρο στο ποδήλατο. Τι είναι αυτό; Ένα στατικό μηχάνημα στο οποίο τοποθετείται το ποδήλατο επάνω του όπως είναι. Εναλλακτικά, παρέχεται η δυνατότητα αφαίρεσης του πίσω τροχού και η αλυσίδα (του ποδηλάτου) συνδέεται απευθείας σε αυτό.

Στον κόσμο της ποδηλασίας το εργόμετρο δεν είναι καινούριο, καθώς πλήθος αθλητών το χρησιμοποιούν εδώ και πολλά χρόνια ως προπονητήριο. Είναι διαθέσιμο σε διάφορες εκδόσεις (ανάλογα με τον κατασκευαστή) και προσφέρει επιλογές, ανάλογα με τις ανάγκες και το διαθέσιμο budget. Πλέον, η τεχνολογία έχει ενσωματωθεί τόσο έντονα και σε αυτά τα μηχανήματα, που δεν προσφέρουν μόνο αντίσταση όπως κάνει ένα κλασικό ποδήλατο γυμναστικής, αλλά μπορούν να σε μεταφέρουν σε μία εικονική διαδρομή.

H εφαρμογή Zwift δείχνει το δρόμο

Τo Zwift είναι μία εφαρμογή (συμβατή με στατικά ποδήλατα και διαδρόμους) που έχει μπει στη ζωή πολλών επαγγελματιών αθλητών ποδηλάτου (ή δρομέων), προσφέροντάς τους την ευχέρεια να κάνουν τις προπονήσεις τους όταν οι καιρικές συνθήκες δεν είναι ευνοϊκές για να τις κάνουν στο φυσικό περιβάλλον.

Η εφαρμογή προσφέρει πολλές διαφορετικές διαδρομές, αλλά και πολλά διαφορετικά αθλητικά events μέσα στην ημέρα και κάθε χρήστης (αθλητής) μπορεί να μπει σε όποιο θέλει και να διαγωνιστεί για το έπαθλο. Χωρίς προϋποθέσεις επαγγελματικού αθλητισμού ή τη συμμετοχή του σε κάποιο σύλλογο. Ένα κλικ και ξεκινάς. Ένα αθλητικό e-sport που ναι μεν χρειάζεται οθόνη και υπολογιστή, αλλά το “χειριστήριο” δεν είναι το mouse ή το joystick, αλλά ο ίδιος ο χρήστης. Η φυσική κατάσταση, η δύναμη και η αντοχή παίζουν το ίδιο σημαντικό ρόλο με ότι συμβαίνει στις φυσικές διαδρομές.

“Μέχρι σήμερα η πλατφόρμα του Zwift έχει καταγράψει την ενεργοποίηση περίπου 4 εκατομμυρίων λογαριασμών, με τη βάση των χρηστών να υπερδιπλασιάζεται κατά τη διάρκεια της περυσινής χρονιάς.”

Παγκόσμιο πρωτάθλημα ποδηλασίας από το σπίτι

Ο πρώτος επίσημος αγώνας με τους καλύτερους virtual αθλητές έγινε το 2020 μέσα από το Zwift, στον οποίο 120 αθλητές συμμετείχαν στους αγώνες εξ αποστάσεως, κάνοντας σκληρό πετάλι στο στατικό ποδήλατο τους και παρακολουθώντας τα avatars τους στην οθόνη να ακολουθούν τις στροφές της ειδικά σχεδιασμένης πίστας.

Φέτος ο αντίστοιχος επίσημος και αναγνωρισμένος πλέον αγώνας από το Union Cycliste Internationale (UCI) θα γίνει στις 26 Φεβρουαρίου με συνολικά 100 γυναίκες και 100 άνδρες να αγωνίζονται και πάλι εξ αποστάσεως σε μία πίστα που θα μοιάζει με ένα φουτουριστικό Μανχάταν και θα έχει δύο γύρους που ισοδυναμούν με λίγο λιγότερο από 55 χιλιόμετρα ποδηλασίας στον πραγματικό κόσμο.

Πώς εξασφαλίζεται η αξιοπιστία των συγκεκριμένων αγώνων; Καρδιακοί παλμοί, ταχύτητα, ισχύς σε watt και πλήθος ακόμα δεδομένων παρακολουθούνται σε πραγματικό χρόνο, όχι μόνο από τους αθλητές αλλά και από τη διοργανώτρια αρχή. Στο επερχόμενο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα η ισχύς των αναβατών θα παρακολουθείται μέσω των εργόμετρων αλλά και μιας ξεχωριστής συσκευής, όπως ένας μετρητής ισχύος ενσωματωμένος στα πεντάλ του ποδηλάτου. Οποιαδήποτε απόκλιση μεταξύ των δύο συσκευών θα εντοπιστεί πολύ εύκολα, ενώ οι επιδόσεις των διαγωνιζομένων θα πρέπει επίσης να συμβαδίζουν με τα δεδομένα που έχουν καταγραφεί από προηγούμενους εικονικούς και υπαίθριους αγώνες στους οποίους έχουν λάβει μέρος. Επιπρόσθετα, έχουν προγραμματιστεί ακόμα και έλεγχοι αντιντόπινγκ κατά τη διάρκεια του εικονικού πρωταθλήματος.

Πλησιάζει η εποχή των Virtual Ολυμπιακών Αγώνων;

Η προηγούμενη χρονιά σηματοδότησε ένα σημαντικό ορόσημο για Ολυμπιακό Κίνημα, καθώς η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή ξεκίνησε τη διοργάνωση των Olympic Virtual Series. Πέντε αθλήματα (ποδηλασία, κωπηλατική, ιστιοπλοΐα, μπέιζμπολ και motor sport) διοργανώθηκαν σε συνεργασία με τις Παγκόσμιες Ομοσπονδίες τους και πέντε δημιουργούς παιχνιδιών. Ένας εξ’ αυτών και η Zwift.

“Στις δηλώσεις τους για την έναρξη της νέας διοργάνωσης τα μέλη της Επιτροπής σημείωναν ότι η έναρξη των Olympic Virtual Series είναι σύμφωνη με τη ψηφιακή ατζέντα της, την προώθηση του Ολυμπιακού Ιδεώδες και την προσέλκυση νέου κοινού. Είτε ως αθλητές, είτε ως φίλαθλο κοινό.”

Τα στοιχεία που προέρχονται από τη Zwift μας δίνουν μια εικόνα, δικαιώνοντας και την Ολυμπιακή Επιτροπή. Οι μισοί ποδηλάτες που συμμετέχουν στους αγώνες της πλατφόρμας κάνουν ποδήλατο κυρίως στο Swift. Δεν είναι επαγγελματίες αθλητές.

Παρόμοια είναι και τα μηνύματα ως προς τη δεύτερη πτυχή. Στις εντυπώσεις του για το Olympic Virtual Series του 2021 για την ποδηλασία, ο Ολυμπιονίκης του 2016, ο Greg Van Avermaet αναφέρει ότι δέχθηκε σχεδόν τον ίδιο αριθμό συγχαρητηρίων για την τέταρτη θέση του στον virtual αγώνα σε σχέση με εκείνα που είχε λάβει για το χρυσό Ολυμπιακό μετάλλιο στο Ρίο.

Το σενάριο να ενταχθούν μέσα στα επόμενα χρόνια τα virtual αθλήματα στο καλεντάρι των Ολυμπιακών Αγώνων δεν είναι απίθανο. Το αντίθετο μάλιστα, είναι σχεδόν βέβαιο. Αθλήματα αφαιρούνται και εντάσσονται κατά καιρούς στο πρόγραμμα των Ολυμπιακών, ακολουθώντας τον κανόνα της δημοφιλίας. Το είδαμε και στην περυσινή διοργάνωση, στο Τόκιο με πέντε νέα αθλήματα.

Όμως, το σενάριο της ένταξης των virtual sports στους Ολυμπιακούς Αγώνες υποκινείται από μία ακόμα ανάγκη ή μία απειλή. Την κλιματική αλλαγή, την ανάγκη να περιοριστούν οι μετακινήσεις αθλητών και κοινού στο μέλλον (άρα να περιοριστεί το περιβαλλοντικό αποτύπωμα), ακόμα και το σενάριο κάποια αθλήματα να μην είναι δυνατό να πραγματοποιούνται πλέον στο φυσικό τους χώρο (εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής).

Το ενδεχόμενο λοιπόν να μπορεί κάποιος από το σπίτι να λογίζεται ως ελίτ αθλητής δεν είναι απίθανο, αλλά κάτι το οποίο σε πέντε, δέκα ή δεκαπέντε χρόνια θα θεωρούμε μια παγιωμένη κατάσταση. Θα μπορεί αυτός ο αθλητής να λάβει την αναγνώριση που λαμβάνουν οι σημερινοί αθλητές; Αν κρίνουμε από τα e-sports, αλλά και τις δηλώσεις του Greg Van Avermaet είναι επίσης ένα ορατό ενδεχόμενο.

The post Ελίτ αθλητής από το σπίτι appeared first on 2045.gr.

Εκατό τριάντα και πλέον χρόνια, από την εφεύρεση του γραμμόφωνου μέχρι και σήμερα (και σίγουρα και στο μέλλον) τεχνολογία και μουσική έχουν στενούς δεσμούς μεταξύ τους. Στη διανομή, στην παραγωγή, αλλά και τη δημιουργία νέων μουσικών κομματιών και τραγουδιστών η τεχνολογία καθόρισε σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό τις εξελίξεις.

Αν σε άλλους κλάδους ο ψηφιακός μετασχηματισμός παραμένει ένα ζητούμενο στη μουσική μάλλον δεν τέθηκε ποτέ τέτοιο ζήτημα. Ιδιαίτερα τις τελευταίες δεκαετίες ο υπολογιστής, τα smartphones, αλλά και η ραγδαία αύξηση στις ταχύτητες πρόσβασης στο Internet έκαναν το digital transformation στην μουσική παραγωγή αλλά και στον τρόπο που ακούμε ή μάλλον καταναλώνουμε πλέον την μουσική.

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή

Στα τέλη του 19^ου αιώνα ο Edison κατάφερε να αποθηκεύσει τηλεφωνικά μηνύματα και να κάνει πραγματικότητα την την αναπαραγωγή της ηχογραφημένης φωνής και στην συνέχεια δέκα χρόνια μετά, ο Bell και ο Berliner μας παρουσίασαν τους πρώτους δίσκους με διάμετρο 12 εκατοστά που γυρνούσαν με 150 στροφές το λεπτό στον φωνογράφο ή αλλιώς γραμμόφωνο.

Κάπως έτσι ήταν η αρχή για τους δίσκους βινυλίου που γνωρίζουμε μέχρι σήμερα με την μόνη διαφορά ότι στην αρχή ήταν μονόπλευροι. Το 1904, η Odeon δημιουργεί τους δίσκους διπλής όψης, διπλασιάζοντας κατ’ επέκταση τη διάρκεια τους.

Αυτό που γνωρίζουμε ως πικάπ, είναι στην ουσία ένα ηλεκτρικό γραμμόφωνο και ήταν το αποτέλεσμα της εξέλιξης της τεχνολογίας με την εμφάνιση των ηλεκτρικών κινητήρων και των ηλεκτρονικών ενισχυτών.

Τα ακουστικά μπαίνουν για πρώτη φορά στην ζωή μας

Παράλληλα με την εξέλιξη στην αναπαραγωγή της μουσικής έρχεται και η αλλαγή στον τρόπο της ακρόασης. Το 1910 εμφανίζονται τα πρώτα ακουστικά που λειτουργούσαν με κινούμενους μετατροπείς σιδήρου. Ο συγκεκριμένος τύπος ήταν πολύ δημοφιλής στο ναυτικό των ΗΠΑ και στα τότε τηλεφωνικά κέντρα, περνώντας και στο ραδιόφωνο, όπου χρησιμοποιήθηκαν μέχρι και τη δεκαετία του 50.

Όμως τόσο η απόκριση της συχνότητας, που δημιουργούσε πρόβλημα στην ποιότητα του ήχου, όσο και το ίδιο το form factor των ακουστικών επέβαλλαν την εξέλιξή τους. Όταν το στερεοφωνικό σήμα άρχισε να κερδίζει έδαφος, εμφανίζονται πλέον και τα στερεοφωνικά ακουστικά. Εκτός από καλύτερη εφαρμογή, αυτά τα ακουστικά ήταν σχεδιασμένα για όλους εκείνους που ήθελαν να ακούνε μουσική στο σπίτι και να έχουν την καλύτερη δυνατή ποιότητα.

Η μουσική πηγαίνει παντού

Το 1979 η Sony αλλάζει τα δεδομένα στον τρόπο που ακούμε την μουσική. Το Walkman που εμφανίζεται τότε είναι μια φορητή συσκευή μουσικής σε σχεδόν pocket size που επιτρέπει στον καταναλωτή να ακούσει την αγαπημένη του μουσική όπου και αν βρίσκεται.  Με ακουστικά ακόμα μικρότερα και πιο ελαφριά για να μην ενοχλούν και να προσφέρουν την μέγιστη δυνατή ποιότητα. Περίπου 10 χρόνια μετά το μέγεθος των ακουστικών μικραίνει ακόμα περισσότερο, με την εμφάνιση των in ear.

Δύο δεκαετίες αργότερα, το καλώδιο που συνδέει τα ακουστικά με την συσκευή εξαφανίζεται και αυτό, αφού πλέον τα ακουστικά θα μπορούν να συνδέονται ασύρματα μέσω της τεχνολογίας Bluetooth.

Από το αναλογικό στο ψηφιακό

Είμαστε σε μία εποχή που οι κασέτες και τα βινύλια κυριαρχούν! Όμως η τεχνολογία έρχεται να βάλει το χεράκι της για ακόμα μία φορά. Το 1982 έχουμε τα πρώτα βήματα για την μετάβαση της μουσικής και του ήχου γενικότερα από το αναλογικό στο ψηφιακό σήμα. Έχουμε την εμφάνιση του CD, ένας μικρός, πλαστικός δίσκος στον οποίο χωρούσαν μέχρι και 80 λεπτά ήχου. Περισσότερη μουσική σε μικρότερο μέγεθος σε σχέση με το βινύλιο.

Πλεονεκτήματα που καθορίζουν και την εκρηκτική αύξηση της δημοτικότητάς του. Το CD θα χρειαστεί μόλις 6 χρόνια να ξεπεράσει το βινύλιο και 4 χρόνια μετά να αντικαταστήσει την κασέτα.

Η τεχνολογία όμως κινείται με γρήγορους ρυθμούς οπότε και το CD που φαινόταν ότι θα είναι ο κυρίαρχος, άρχισε να απειλείται από έναν νέο άυλο αντίπαλο. Το MΡ3!

Συμπιέζοντας την μουσική  

To MΡ3 μέχρι και τις μέρες μας είναι η πιο δημοφιλής μέθοδος κωδικοποίησης ψηφιακού ήχου. Η δημοτικότητά του βασίστηκε στο γεγονός ότι μείωνε σημαντικά τον όγκο του αρχείου μουσικής. Ενδεικτικά, ένα MP3 αρχείο ήταν περίπου 11 φορές μικρότερο (με ποιότητα 128Kbps) σε σχέση με ένα ασυμπίεστο αρχείο ήχου.

Για τα τέλη της δεκαετίας του 1990 η εξέλιξη αυτή ήταν πολύ σημαντική, καθώς ένας μέσος σκληρός δίσκος είχε χωρητικότητα 2GB, ενώ η ταχύτητα σύνδεσης στο Internet δεν ξεπερνούσε τα μερικά KBs στις περισσότερες των περιπτώσεων. Έτσι, το ΜΡ3 επέτρεπε την εύκολη απόκτηση μουσικής μέσα από το διαδίκτυο, με τις υπηρεσίες Napster και limewire και αρκετές ακόμη να γίνονται πολύ δημοφιλείς. Η μάχη της μουσικής βιομηχανίας με την πειρατεία ξεκινάει, καθώς οι παραπάνω υπηρεσίες και το Internet συνολικά προσφέρει την ευχέρεια στους χρήστες να κατεβάσουν παράνομα και δωρεάν τα τραγούδια που ήθελαν.

Με την άφιξη των πρώτων φορητών MΡ3 player που αντικατέστησαν τα Walkman και τα discman, ένας χρήστης μπορούσε πλέον να έχει εκατοντάδες, αν όχι χιλιάδες τραγούδια στην τσέπη του. Στους φίλους της τεχνολογίας έχει μείνει γνωστή και η σχετική φράση του Steve Jobs στην παρουσίαση του iPod: “1000 τραγούδια στην τσέπη του χρήστη”  για μία συσκευή αναπαραγωγής ΜΡ3 αρχείων με χωρητικότητα μόλις 5GB.

Έτσι το 2001 το πρώτο iPod της Apple θα άλλαζε για ακόμα μία φορά την ιστορία της μουσικής, επηρεάζοντας τον τρόπο που ακούμε την μουσική. Οι χρήστες μπορούν και έχουν όλη τη μουσική τους παντού μαζί τους, ενώ οι προσαρμοσμένες playlists που μπορούσαν να φτιάξουν βελτίωναν ακόμα περισσότερο την εμπειρία.

Τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας των 00s οι εξελίξεις είναι καταιγιστικές, η δημοφιλής υπηρεσία Napster αντιμετωπίζει πολλά προβλήματα λόγω της πειρατείας και του πολέμου που έχει ανοίξει με τη μουσική βιομηχανία. Σχεδόν ταυτόχρονα με το οριστικό λουκέτο, κάνει την εμφάνισή του το Rhapsody. Μία συνδρομητική υπηρεσία που επέτρεπε στο χρήση να έχει πρόσβαση σε μία πολύ μεγάλη μουσική βιβλιοθήκη και on demand να ακούει ό,τι θέλει. Μια καινοτόμα υπηρεσία, η οποία μάλλον ήταν μπροστά από την εποχή της, καθώς οι ταχύτητες σύνδεσης στο Internet δεν μπορούσαν να υποστηρίξουν καλή εμπειρία χρήσης. Έκανε όμως την αρχή για αυτά που απολαμβάνουμε σήμερα.

Cloud μουσική όπου και αν είμαστε

Η μουσική πλέον είναι στο cloud. Με την εξέλιξη της ταχύτητας σύνδεσης στο διαδίκτυο πλέον όλοι έχουν πρόσβαση στην μουσική. Υπηρεσίες όπως είναι το Tidal, Spotify, Google Play Music, Apple Music και πολλές ακόμα επιτρέπουν στους χρήστες να έχουν την αγαπημένη τους μουσική παντού χωρίς να χρειάζεται να κατεβάσουν κάποιο αρχείο ή να αγοράσουν κάποιο φυσικό προϊόν. Με μία μηνιαία συνδρομή ή και δωρεάν σε κάποιες περιπτώσεις.

Οι γρήγορες ταχύτητες δικτύων σταθερής αλλά και κινητής τηλεφωνίας καθώς και η εξέλιξη των smartphones, έκαναν ακόμα πιο εύκολη την υιοθέτηση αυτών των υπηρεσιών στην καθημερινότητα του χρήστη.

Η πρόσβαση στη μουσική πλέον είναι ένα αγαθό χωρίς αποκλεισμούς. Όλοι μας μπορούμε εύκολα να ακούσουμε κάθε τραγούδι που θέλουμε. Ο αλγόριθμος είναι πάντα εκεί να μας προτείνει νέα κομμάτια, ενώ τα social media είναι εκεί για να μας εκθέσουν σε νέες πληροφορίες και νέες τάσεις πάνω στην μουσική. Αποκλειστικές live συναυλίες καλλιτεχνών μέσα σε videogames, όπως το forrtnite ή ακόμα και στα social media εμπλουτίζουν τη μουσική εμπειρία.

Από την παραγωγή στην κατανάλωση

Η μαγεία της αγοράς ενός cd και δίσκου, η μαγεία του unboxing και της αναπαραγωγής στο σπίτι έχει χαθεί σε πολύ μεγάλο βαθμό αφού πλέον όλα είναι διαθέσιμα με ένα άγγιγμα χωρίς να χάνουμε χρόνο. Η μουσική πλέον είναι ένα καταναλωτικό προϊόν.

Πολύ σύντομα θα την δούμε να μεταφέρεται και στο metaverse, όπου εκεί θα διαπιστώσουμε τι άλλο μπορεί να φέρει στον τομέα της μουσικής συνολικά. Όπως για παράδειγμα την ευχέρεια παραγωγής απευθείας σε ένα virtual studio, χωρίς να χρειάζεται η φυσική παρουσία του καλλιτέχνη για την ηχογράφηση. Ένα σενάριο από τα αρκετά που ήδη επεξεργάζονται. Το σίγουρο είναι ότι η μουσική εξελίσσεται μαζί με την τεχνολογία και πάντα βρίσκει νέους τρόπους να μας εκπλήσσει.

The post Μουσική: από το γραμμόφωνο στο cloud! appeared first on 2045.gr.

Τρέξιμο. Για πολλούς ο πιο απλός τύπος άθλησης ή μια εύκολη μορφή εκτόνωσης από το καθημερινό άγχος. Άρρηκτα συνδεδεμένο με τη στροφή προς ένα πιο υγιεινό τρόπο ζωής, το τρέξιμο αποτελεί πλέον μια καθημερινή δραστηριότητα για πολλά εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Μόνο στις ΗΠΑ, ο αριθμός των ερασιτεχνών δρομέων το 2020 εκτιμήθηκε στα 50 εκατομμύρια.

Κάποιοι μάλιστα δεν διστάζουν να το πάνε ένα βήμα παραπάνω, όπως φανερώνουν οι αριθμοί συμμετοχής στους κατά τόπους μαραθωνίους σε όλο τον κόσμο. Για παράδειγμα στο μαραθώνιο της Νέας Υόρκης συμμετείχαν το 2019 (πριν τον κορονοϊό) πάνω από 53.000 άνθρωποι, ενώ κάτι αντίστοιχο παρατηρούμε και στον δικό μας, τον αυθεντικό μαραθώνιο της Αθήνας. Το 2011 οι συμμετοχές άγγιζαν τις 9.000 και το 2019 είχαν ξεπεράσει τις 20.000. Σε παγκόσμιο επίπεδο εκτιμάται ότι την τελευταία δεκαετία η συμμετοχή σε αγώνες 5 ή 10 χιλιομέτρων και μαραθωνίων ή ημιμαραθωνίων έχει αυξηθεί κατά 50% την τελευταία δεκαετία.

Η τεχνολογία στα πόδια και στα χέρια των δρομέων

Στη δημιουργία αυτού του κινήματος και η τεχνολογία έχει παίξει το ρόλο της. Η εξέλιξη των δικτύων, των smartphones και των εφαρμογών βοήθησαν πολύ κόσμο να σηκωθεί από τον καναπέ του, να βάλει αθλητικά και να ξεκινήσει -δειλά στην αρχή, πιο έντονα στη συνέχεια- το τρέξιμο. Με τα κάθε λογής wearables, κάθε ερασιτέχνης δρομέας είχε στη διάθεσή του πλήθος δεδομένων και χρήσιμων πληροφοριών για την προπόνησή του.

Ο εκδημοκρατισμός των δεδομένων, πληροφοριών δηλαδή που πριν από αρκετά χρόνια, μόνο επαγγελματίες αθλητές είχαν στη διάθεσή τους, συνετέλεσε στη γιγάντωση αυτού του κινήματος. Ταυτόχρονα, το gamifcation του jogging, με τις κοινότητες γύρω από κάθε εφαρμογή (ή εταιρεία) και τα challenges με τα leaderboards δημιούργησαν τα απαραίτητα κίνητρα για ένα νέο προσωπικό ρεκόρ, για ένα καλύτερο χρόνο από το φίλο του, καλλιεργώντας για τα καλά το “μικρόβιο” του δρομέα μέσα τους.

Πλήθος δεδομένων στον καρπό του χεριού

Μετά την κυκλοφορία των πρώτων smartphones είδαμε μία νέα fitness αγορά να δημιουργείται. Εταιρείες όπως η Jawbone, η Nike και η Fitbit παρουσίασαν τα πρώτα trackers, επιτρέποντας στον ερασιτέχνη δρομέα να μετρήσει τον χρόνο και την απόσταση που διένυσε. Οι συσκευές αυτές συγχρονίζονταν με τον υπολογιστή μέσω καλωδίου, δεν απαιτούσαν τη σύνδεση με κάποιο smartphone ή εφαρμογή.

Ωστόσο, η εξέλιξη στο σύνολο των wearables, η διαρκής διείσδυση των smart watches και κατ’ επέκταση των συνοδευτικών εφαρμογών, έφεραν στον καρπό του χεριού μας πολύ περισσότερες πληροφορίες και δεδομένα για όποιον θέλει να πάει το hobby του ένα βήμα παραπάνω.

“Έχουμε λοιπόν πέρα από την απόσταση και τον χρόνο, δεδομένα όπως είναι οι καρδιακοί παλμοί, τα  επίπεδα οξυγόνου στο αίμα, η κλίση εδάφους, χάρτες της διαδρομής, training peaks, θερμίδες, θερμοκρασία, υψόμετρο, υψομετρική διαφορά και φυσικά, πολλά στοιχεία που σχετίζονται με τον τρόπο που τρέχουμε όπως η συχνότητα διασκελισμού (cadence) και η κάθετη μετατόπισή. Όλα αυτά ήταν κάποτε δεδομένα διαθέσιμα μόνο στους επαγγελματίες αθλητές. Όμως, με την εξέλιξη της τεχνολογίας ακόμα και ο πιο αρχάριος δρομέας τα έχει στην κατοχή του” μας λέει ο Σταύρος Παναγόπουλος, Health, physical education & sports science. IRON MAN Certified Coach.

Όλα τα παραπάνω στοιχεία δεν απαιτούν την απόκτηση μιας εξειδικευμένης συσκευής για να τα απολαύσει κάποιος. Πλέον, το πιο απλό smartwatch ή fitness tracker μπορεί και προσφέρει αυτά τα δεδομένα και πολύ περισσότερα. Τα δεδομένα αυτά σύμφωνα με τον κ. Παναγόπουλο, “έχουν πραγματικό νόημα. Ό,τι μπορεί να μετρηθεί, μπορεί να βελτιωθεί. Αν γνωρίζεις τα όριά σου είσαι υγιής και κατ’ επέκταση ικανοποιημένος με την προπόνηση και τις επιδόσεις σου.”

«Τρεξιματικές» κοινότητες

Ακόμα ένα σημαντικό ρόλο που έχει παίξει η τεχνολογία στο «τρεξιματικό κίνημα» είναι η δημιουργία των κοινοτήτων. To βλέπουμε από μεγάλα brands όπως η Nike και η Adidas, τα οποία μαζί με την εφαρμογή δημιουργούν και τη δική τους κοινότητα, προσφέροντας συμβουλές από γυμναστές και προπονητές online καθώς και προπονητικά προγράμματα, σχεδιασμένα για κάθε περίσταση και επίπεδο. Αντίστοιχη κατεύθυνση ακολουθούν και οι εταιρείες τεχνολογίας, όπως οι Apple, Samsung, Huawei, Honor, Garmin, Suunto, Fitbit, Polar και πολλές άλλες. Και βεβαίως, το ίδιο το τρεξιματικό κίνημα ανέδειξε ανεξάρτητες εφαρμογές, όπως το Strava και το Runkeeper, που έχουν ήδη το δικό τους community και κάθε αθλούμενος συγχρονίζει την συσκευή του ανάλογα με την εφαρμογή που χρησιμοποιεί περισσότερο.

Μπορεί όμως η τεχνολογία να αντικαταστήσει τον προπονητή; Η απάντηση του κ. Παναγόπουλου είναι ένα κατηγορηματικό «Όχι. Η τεχνολογία δεν εχει συναίσθημα, ακόμα. Ναι, η τεχνολογία είναι το μέλλον, όμως παρά την πολύτιμη βοήθειά της στην παρούσα φάση, έχει παράλληλα και μεγάλα περιθώρια βελτίωσης σ’ αυτό που προσφέρει». Ενδεικτικά, όπως προσθέτει ο κ. Παναγόπουλος, «το GPS δεν είναι πάντα ακριβές, χάνοντας κάποιες φορές το σήμα από το δορυφόρο, ειδικά στις διαδρομές βουνού. Επιπρόσθετα, ο χρονος αποκατάστασης (recovery time) είναι λάθος κάποιες φορές, αφού για παράδειγμα δεν λαμβάνει υπόψη πιθανά συμπληρώματα που μπορεί να λαμβάνει ο αθλούμενος. Αντίστοιχα, στοιχεία, όπως οι παλμοί BPM (beat per minute) δεν είναι πάντα ακριβή, ειδικά όταν προέρχονται από τον καρπό του χεριού και όχι από κάποια ζώνη που φοριέται στο στήθος.”

Σχετικές έρευνες που πραγματοποιούνται εδώ και αρκετά χρόνια επιβεβαιώνουν τις παρατηρήσεις του κ. Παναγόπουλου. Ενδεικτικά, βασικές πληροφορίες (βημάτων, απόστασης κλπ.) που προσφέρουν τα wearables εμφανίζονται να έχουν κατά μέσο όρο 20% διαφορά σε σύγκριση με τα πραγματικά στοιχεία.

Τεχνολογική εξάρτηση

Εκτός όμως από τις παραπάνω παρατηρήσεις ειδικοί προσθέτουν και άλλα σημεία που πρέπει να προσέξουν οι ερασιτέχνες δρομείς στη χρήση της τεχνολογίας, προβάλλοντας πάνω από όλα την τεχνολογική εξάρτηση. Όπως σημειώνουν, η έντονη εξάρτηση από την τεχνολογία και τις πληροφορίες που λαμβάνουν μπορεί να οδηγήσει σε μια συμπεριφορά που δε λαμβάνει υπόψη τις φυσικά προειδοποιητικά σημάδια για την καταπόνηση του σώματος, κάνοντας έτσι πιο πιθανό το ενδεχόμενο ενός τραυματισμού.

Ακόμα περισσότερο, αυτή η συμπεριφορά έρχεται σε κόντρα με τον βασικό πυρήνα της ερασιτεχνικής άθλησης, καθώς θυσιάζεται το αίσθημα της διασκέδασης και της ψυχολογικής εκτόνωσης. Αναιρείται δηλαδή το βασικό όφελος της άσκησης, που είναι η μείωση του άγχους.

Τι μας περιμένει στο μέλλον

Μπορεί η τεχνολογία να κάνει καλύτερη την προπόνηση στο μέλλον; Η συναισθηματική νοημοσύνη, που ανέφερε ο κ. Παναγόπουλος, θα μπορούσε ίσως σε κάποια χρόνια να είναι μια εξέλιξη σε μερικά χρόνια από σήμερα, με την τεχνολογία να λαμβάνει υπόψη και συγκεκριμένες προσωπικές παραμέτρους για κάθε χρήστη.

Από την άλλη πλευρά, άλλοι τοποθετούν τις ελπίδες τους σε τεχνολογίες, όπως το augmented reality (επαυξημένη πραγματικότητα), εκτιμώντας ότι τα AR γυαλιά μπορούν να προσφέρουν live ενημέρωση με βιομετρικά δεδομένα, επιδόσεις και συμβουλές για τη βελτίωση της προπόνησης και ταυτόχρονα δυνατότητα ακρόασης μουσικής, χωρίς την ανάγκη μιας επιπλέον συσκευής. Ίσως μάλιστα να μην είμαστε πολύ μακριά από ένα τέτοιο σενάριο.

The post Τα ρίσκα και τα οφέλη από τη χρήση των wearables στο ερασιτεχνικό τρέξιμο appeared first on 2045.gr.

Στο πρώτο μισό της δεκαετίας των 80s η γνωστή ηθοποιός Τζέιν Φόντα αφύπνισε το αμερικανικό κοινό (και όχι μόνο), φέρνοντας στην pop κουλτούρα της εποχής την ανάγκη της προσοχής το σώμα μας. Η σειρά VHS κασετών των μαθημάτων αερόμπικ, με την ίδια να φοράει τις χαρακτηριστικές γκέτες, έκαναν μια ανεπανάληπτη επιτυχία, πουλώντας στο διάστημα 1982-1985 περισσότερα από 17 εκατομμύρια αντίτυπα, αποτελώντας την πιο δημοφιλή βιντεοκασέτα της εποχής εκείνης.

Από τότε και μέχρι σήμερα, 40 χρόνια μετά, η ευεξία έχει επιστρέψει για τα καλά στην συνείδηση του κόσμου, αποκτώντας ένα ευρύτερο νόημα. Αν η Τζέιν Φόντα έφερε στην pop κουλτούρα την προσοχή στο σώμα, άλλες εξίσου δυνατές προσωπικότητες (π.χ. Όπρα Γουίνφρι) και παλαιότερα ρεύματα που έγιναν σταδιακά mainstream έφεραν στο προσκήνιο το πνεύμα, την προσωπική ηρεμία και την ψυχική υγεία.

Wellbeing, Wellness, Mindfullness αποτελούν τις νέες (ίσως περίεργες για κάποιους) έννοιες που έχουν μπει στην καθημερινότητα πολλών από εμάς. Πολύ περισσότερο από την πανδημία και έπειτα, περίοδος που σήμανε και τη μαζική στροφή στην online εκδοχή τους. Συνεδρίες με ειδικούς ψυχικής υγείας μέσω υπολογιστή, ομαδικά zoom calls διαλογισμού, γιόγκα, αντίστοιχες εφαρμογές για smartphones και tablets αποτέλεσαν το καθημερινό «καταφύγιο» πλήθος κόσμου με σκοπό την καλή ψυχική, σωματική και πνευματική κατάσταση και τη διαφυγή από τις στρεσογόνες καταστάσεις της πανδημίας.

Πριν δούμε πως εξελίσσεται ο συγκεκριμένος χώρος, ας ξεκινήσουμε με μια σύντομη επεξήγηση των εννοιών που συναντάμε συχνά-πυκνά. Με τον όρο “wellbeing” νοείται η καλή ψυχο-σωματική υγεία, η αίσθηση ικανοποίησης, η ευημερία και η αίσθηση της ευτυχίας.

Το «Wellness» περιλαμβάνει την ευεξία που νιώθει κάποιος σε σώμα, ψυχή και πνεύμα, αποτέλεσμα της σχέσης επιλογών και αναγκών, ενώ ο όρος «mindfulness» είναι  λίγο πιο σύνθετος: η «ενσυνειδητότητα» είναι η πρακτική που έχει ως στόχο την εξάσκηση της προσοχής του ατόμου στην παρούσα κατάσταση. Στο «εδώ και τώρα» για την εσωτερική ηρεμία, τη βελτίωση των σχέσεων, καθώς μέσα από τη συγκεκριμένη πρακτική το άτομο μαθαίνει ευκολότερα να αποδέχεται τις σκέψεις και τα συναισθήματά του.

Αν τα παραπάνω μοιάζουν περιορισμένου ενδιαφέροντος τα νούμερα περιγράφουν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα. Η έρευνα της McKinsey (δημοσιεύτηκε μόλις τον προηγούμενο Απρίλιο) ανεβάζει το μέγεθος της συγκεκριμένης αγοράς στα επίπεδα των 1,5 τρισ. δολαρίων, με ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 5-10%. Άλλη έρευνα, αυτή την φορά από το Global Wellness Institute, ανεβάζει ακόμα πιο ψηλά το μέγεθος της wellness αγοράς στα επίπεδα των 4,5 τρισ. δολαρίων, συμπεριλαμβάνοντας κλάδους, όπως wearables, wellness εφαρμογές, εφαρμογές διαλογισμού, προϊόντα ομορφιάς και ευεξίας κ.α. Επιστρέφοντας σε εκείνη της McKinsey, ποσοστό 79% από τους 7.500 ερωτώμενους απάντησαν ότι η προσωπική τους ευεξία είναι σημαντική και το 42% ανάμεσα στις πρώτες προτεραιότητές τους.

Η (σύγχρονη) εργασία δεν φέρνει την ευτυχία

Είναι κοινή παραδοχή ότι η διαχείριση της καθημερινότητα για τους σύγχρονους εργαζόμενους έχει γίνει πιο δύσκολη τα τελευταία χρόνια. Η τεράστια και συνεχής έκθεση σε πληροφορία, οι πολλές και (κάποιες φορές) διαφορετικές απαιτήσεις έχουν ως αποτέλεσμα συμπτώματα άγχους, λάθη, που με τη σειρά τους μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα τόσο στους ίδιους όσο και στις εταιρείες. Το στρες, το άγχος για την εργασία, φαινόμενα εξουθένωσης, έχουν αυξηθεί σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, σε όλο τον κόσμο. Το Μάιο του 2019 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναγνώρισε το «burnout» ως φαινόμενο που συνδέεται άρρηκτα με την εργασία και το χρόνιο στρες στο συγκεκριμένο πεδίο.

Γεγονός που αναγνωρίστηκε και από τις ίδιες τις επιχειρήσεις. Από τις πρώτες που ανταποκρίθηκαν στα νέα ζητούμενα ήταν οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας, οι οποίες εφαρμόζουν την τελευταία δεκαετία αρκετά προγράμματα wellness για την ψυχική αποσυμφόρηση των υπαλλήλων τους. Πλέον, σύμφωνα με έρευνα της PwC, τουλάχιστον το 79% των εργοδοτών στις ΗΠΑ προσφέρουν κάποιο πρόγραμμα wellness, αφού έχουν διαπιστώσει ότι η συμμετοχή των υπαλλήλων σε αυτά όχι μόνο τους κάνει πιο παραγωγικούς, αλλά έχει πολλαπλά οφέλη στις ίδιες και τα άτομα.

Εκτός όμως από τις εταιρείες, παρόμοιες διαπιστώσεις έκανε πρόσφατα και το πανεπιστήμιο της Βοστώνης. Η δική του έρευνα έδειξε ότι μετά από μόλις τρεισήμισι ώρες πρακτική στο διαλογισμό, το άτομο τείνει να αντιδρά λιγότερο σε συναισθηματικά φορτισμένες εικόνες, ενώ άλλες έρευνες δείχνουν ότι ο διαλογισμός βελτιώνει τη μνήμη εργασίας και την εκτελεστική λειτουργία. Επίσης αρκετές μελέτες που έχουν γίνει σε άτομα που κάνουν πολλά χρόνια διαλογισμό δείχνουν αυξημένη ικανότητα συγκέντρωσης σε ταχέως μεταβαλλόμενα ερεθίσματα. Από την άλλη πλευρά η μελέτη του Χάρβαρντ στέκεται στα οικονομικά οφέλη, με το συμπέρασμα να δείχνει ότι για κάθε 1 δολάριο που δαπανάται στην ευεξία των εργαζομένων, το ιατρικό/ασφαλιστικό κόστος μειώνεται κατά 3,27 δολάρια.

Μετά τους εργαζόμενους, μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας στράφηκαν στο γενικό κοινό με στόχο την ευαισθητοποίηση πάνω σε αυτές τις πρακτικές. Εταιρείες, όπως το Facebook, η Google και η Apple έχουν προσθέσει πλέον στις πλατφόρμες τους (στα smartphones κυρίως) στατιστικά χρήσης της συσκευής με σκοπό να κάνουν τον χρήστη να καταλάβει πόσο χρόνο περνάει μπροστά από την οθόνη του, σε ποιες εφαρμογές και να θέσει από μόνος του περιορισμούς με βάση το πρόγραμμα, τις επιθυμίες και τις ανάγκες ψυχικής και σωματικής υγείας.

Η στροφή στο ψηφιακό περιβάλλον

Μάρτιος 2020. Μία-μία οι χώρες σε όλο τον κόσμο εφαρμόζουν μέτρα προστασίας του πληθυσμού από την πανδημία. Ο κόσμος περιορίζεται σε εσωτερικούς χώρους, ο υποχρεωτικός εγκλεισμός στο σπίτι είναι μία πρωτόγνωρη συνθήκη και όπως συνέβη με πολλές άλλες εκφάνσεις της καθημερινότητάς μας (εργασία, επικοινωνία κ.λπ.) το wellness μετατοπίζεται σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό στο διαδίκτυο.  

Οι έτσι κι αλλιώς θολές γραμμές μεταξύ εργασίας και προσωπικού χρόνου θόλωσαν ακόμα περισσότερο. Πριν από την πανδημία, μία «φυσιολογική» μέρα στην δουλειά, ήταν γεμάτη από φυσικές παύσεις, όπως η μετακίνηση, οι βόλτες, οι συζητήσεις στους διαδρόμους, ένα διάλειμμα για καφέ. Ο περιορισμός σε ένα χώρο είχε ως αποτέλεσμα για πλήθος εργαζομένων ένα work overload, χωρίς παύσεις, χωρίς ακόμα και ένα μικρό διάλειμμα. Μια κατάσταση (που σε συνδυασμό με το φόβο για την πανδημία) δημιούργησε έντονη δυσφορία στους εργαζομένους και δυσκολία προσαρμογής στη νέα κανονικότητα.

Αναπόφευκτα, λόγω των περιορισμών, το κοινό στράφηκε στο Internet αναζητώντας μια διέξοδο και λύσεις. Παράλληλα με τις μεγαλύτερες παροχές υποστήριξης των επιχειρήσεων (είδαμε για παράδειγμα πρωτοβουλίες επιδομάτων για εξοπλισμό γραφείου στο σπίτι, δωρεάν φροντίδα παιδιών, δωρεάν φροντίδα κατοικίδιων ζώων κ.α.) οι εργαζόμενοι αναζήτησαν online μαθήματα γιόγκα, apps διαλογισμού κ.α. Πολλές φορές επιδοτούμενα και αυτά από τις εταιρείες στις οποίες εργάζονταν, με τις σχετικές έρευνες να δείχνουν ότι ο μέσος προϋπολογισμός των αμερικανικών επιχειρήσεων για προγράμματα ευημερίας το 2020 αυξήθηκε έως και 40% (σε σύγκριση με το 2019).

Εφαρμογές Mindfulness, όπως είναι το Calm, το Headspace, το Fabulous, το Rootd, το Balance και το Liberate, σημείωσαν ραγδαία άνοδο από το περασμένο έτος, καθώς τις κατέβασαν άνθρωποι που αναζητούσαν ανακούφιση από το συντριπτικό άγχος του ιού. Οι παραπάνω εφαρμογές είναι μόνο μερικά παραδείγματα αντίστοιχων apps που υπάρχουν διαθέσιμες online, με τον αριθμό τους να εκτιμάται σε αρκετές χιλιάδες (για το διάστημα 2015 – 2018 οι εκτιμήσεις έκαναν λόγο για περισσότερες από 2500 εφαρμογές με αντικείμενο την «πνευματική ηρεμία» του χρήστη). Ταυτόχρονα, στο πρώτο μισό του 2020 οι επενδύσεις κεφαλαίων σε tech startups ψυχικής υγείας, ξεπέρασαν το 1 δισ. δολάρια, όταν για ολόκληρο το 2019 οι αντίστοιχες χρηματοδοτήσεις έφθασαν τα 750 εκατομμύρια.

Χαρακτηριστικά, η εφαρμογή Calm μέσα στο 2020 διπλασίασε τον αριθμό των ημερήσιων downloads στη διάρκεια του 2020, ξεπερνώντας στο σύνολο τα 100 εκατομμύρια, ενώ οι χρήστες που κατέβαλλαν το αντίτιμο για την ετήσια συνδρομή των 70 δολαρίων ξεπέρασαν  τα 4 εκατομμύρια. Παράλληλα, η εφαρμογή διπλασίασε τις εταιρικές της συνεργασίες στη διάρκεια της ίδιας χρονιάς, με την αποτίμησή της να ξεπερνάει πλέον τα 2 δισεκατομμύρια δολάρια. Για να αποκτήσετε μια εικόνα, η εφαρμογή Calm περιλαμβάνει μια επιλογή από “καθημερινές πρακτικές ηρεμίας”, σύντομες ομιλίες για καθημερινά πράγματα, αποκλιμάκωση των συγκρούσεων και ασκήσεις αναπνοής.

Όμως, δεν ήταν μόνο η συγκεκριμένη εφαρμογή που σημείωσε τεράστια επιτυχία. Η έκθεση της McKinsey κάνει λόγο ότι η στροφή στον ψηφιακό κόσμο για το wellness συμβαίνει με εξαιρετικά ταχύτατους ρυθμούς  (ρυθμούς δεκαετιών σε μερικές ημέρες) με την Κίνα και την Ιαπωνία να αποτελούν τις χώρες με τη μεγαλύτερη δαπάνη ανά καταναλωτή και την Ευρώπη, τις ΗΠΑ και τη Βραζιλία να ακολουθούν.

Και οι προοπτικές; Σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Global Wellness Institute, η αγορά των wellness apps θα αγγίξει τα επίπεδα των 226 δισεκατομμυρίων δολαρίων (όταν το 2019 η αξία της εκτιμήθηκε στα 84 δισεκατομμύρια -σχεδόν 3x αύξηση). Ακόμα πιο εντυπωσιακή είναι η πρόβλεψή του μόνο για τα apps διαλογισμού: μια αγορά που εκτιμάται ότι θα αγγίζει τα 4,4 δισεκατομμύρια δολάρια μέχρι το 2027, όταν το 2018 ήταν μόλις στα 189 εκατομμύρια δολάρια.

Εκτιμήσεις και προοπτικές που κρύβουν και μια βαθιά ειρωνεία αν αναλογιστούμε ότι η συνεχής συνδεσιμότητα, το smartphone είναι κοινά αποδεκτό ότι δημιουργούν στρες, επηρεάζουν την ποιότητα του ύπνου και των κοινωνικών σχέσεων, την παραγωγικότητα, ενώ έχουν συνδεθεί άμεσα με συμπτώματα κατάθλιψης και άγχους.

The post Η ψηφιοποίηση των πρακτικών καταπολέμησης του άγχους appeared first on 2045.gr.

Έχουν περάσει αρκετοί μήνες από την κυκλοφορία του PlayStation 5 και ακόμα και σήμερα, είναι πολύ δύσκολο να αγοράσει κάποιος την δημοφιλή κονσόλα της Sony. Το πρόβλημα όμως ξεπερνάει την ιαπωνική εταιρεία και το PS5. Η Samsung δήλωσε πως ανησυχεί για έλλειψη σε chips για τις συσκευές της και η Foxconn φαίνεται πως θα έχει θέματα με απόθεμα σε υλικά μέχρι το 2022.

Όπως είναι λογικό δεν είναι μόνο οι εταιρίες τεχνολογίας και τα videogames που αντιμετωπίζουν αυτό το πρόβλημα. Η αυτοκινητοβιομηχανία είναι επίσης ένας κλάδος που χτυπήθηκε έντονα από την έλλειψη chip. Πολλά γνωστά ονόματα, μεταξύ των οποίων η Volkwagen, η Ford, η Nissan, η General Motors, η Peugeot  κ.α. αναγκάστηκαν να προχωρήσουν σε μια μικρή ή μεγάλη παύση της παραγωγής τους, καθώς αντιμετώπιζαν σημαντικά προβλήματα διαθεσιμότητας. Είναι χαρακτηριστικό ότι ένα αυτοκίνητο χρειάζεται από 50 έως 150 chip για τη λειτουργία του. Οικιακές συσκευές, ακόμα και ιατρικός εξοπλισμός αντιμετώπισαν επίσης τα απόνερα της έλλειψης. Σύμφωνα με την Goldman Shacks στις ΗΠΑ, η «κρίση στους ημιαγωγούς» επηρέασε 169 διαφορετικούς κλάδους.

“Το 2020 τα έσοδα της παγκόσμιας βιομηχανίας ημιαγωγών ήταν $466,24 δισ. από $422,34 δισ. που ήταν 2019”.

Οι ρίζες του προβλήματος

Αν δει κάποιος μεμονωμένα τα περιστατικά πιθανώς να απορήσει από την έκταση που πήρε το πρόβλημα. Όμως όταν «κουμπώσουν» όλοι οι παράγοντες μεταξύ τους, το πρόβλημα γίνεται εμφανές σε όλη του τη διάσταση.

Ας ξεκινήσουμε από την πανδημία. Ο COVID- 19 άλλαξε την καθημερινότητα των καταναλωτών, αλλά και τις ανάγκες παραγωγής των εταιριών. O κόσμος έμεινε σπίτι, εργάζεται από το σπίτι και χρειάζεται ψηφιακά εργαλεία για την δουλειά και την ψυχαγωγία του. Αποτέλεσμα αυτής της «ψηφιακής επιτάχυνσης» των καταναλωτών ήταν οι τεράστιες παραγγελίες σε laptops και περιφερειακά για pc όπως είναι οι κάρτες γραφικών.

Στην συνέχεια, στα τέλη της προηγούμενης χρονιάς είχαμε το λανσάρισμα στις κονσόλες νέας γενιάς, Playstation 5 και Xbox Series X/S. Μια συγκυρία που συμβαίνει κάθε 7-8 χρόνια, στη μετάβαση από τη μία γενιά στην άλλη, και δημιουργεί έκτακτες ανάγκες σε hardware, προκειμένου να παραχθεί ένα ικανό στοκ προϊόντων για να ανταποκριθεί στην έντονη ζήτηση των καταναλωτών.

Όλα τα παραπάνω συνιστούν έκτακτες συνθήκες της αγοράς, όμως και στο πεδίο της πολιτικής είχαμε μια ακόμα έκτακτη συνθήκη. Ακόμα πιο σοβαρή, αφού ο «πόλεμος» μεταξύ Κίνας – ΗΠΑ είχε το 2020 ως αποτέλεσμα η αμερικανική κυβέρνηση να επιβάλλει περιορισμούς στην κινεζική SMIC, τη μεγαλύτερη εταιρεία παραγωγής τσιπ της χώρας. Λόγω των συγκεκριμένων περιορισμών, εταιρείες αμερικανικών συμφερόντων έπρεπε να στραφούν σε άλλους προμηθευτές. Σαν να μην έφταναν όλα τα παραπάνω, το 2021 η Ταϊβάν αντιμετώπισε τη χειρότερη ξηρασία των τελευταίων 50 χρόνων. Το καθαρό νερό είναι απαραίτητο στην παραγωγή chip. Για παράδειγμα, η ταϊβανέζικη TSMC (Taiwan Semiconductor Manifacturing Company) χρησιμοποιεί περισσότερους από 63.000 τόνους νερού κάθε μέρα, το 10% δύο τοπικών ταμιευτήρων, σύμφωνα με τη Wikipedia. Όλη αυτή η σπάνια ευθυγράμμιση διαφόρων παραμέτρων οδήγησε στο σήμερα, όπου τα chipάκια είναι είδη υπό εξαφάνιση.

Μια μικρή αναδρομή

Αν πάμε είκοσι χρόνια πίσω, στις αρχές των 00s θα δούμε ότι υπήρχαν περίπου 30 εταιρίες τεχνολογίας, που κάθε μία έφτιαχνε τα δικά της ολοκληρωμένα κυκλώματα. Αυτό σήμαινε έξοδα. Οπότε όταν οι εταιρίες, είδαν ότι η παραγωγή μπορεί να γίνει outsource, όπου η ποιότητα θα παρέμενε ίδια και το κόστος θα ήταν πολύ μικρότερο, στην πλειονότητά τους επέλεξαν αυτό το δρόμο με μερικές μόνο εξαιρέσεις.

Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι όταν μία εταιρία λέει ότι φτιάχνει το δικό της chip, καλή ώρα η Apple με τους νέους επεξεργαστές της, στην ουσία σημαίνει ότι η Apple σχεδιάζει το chip με σχέδια της ARM και στην συνέχεια στέλνει το τελικό σχέδιο σε μία τρίτη εταιρία για να τα κατασκευάσει, για παράδειγμα την TSMC.

Η Apple δεν είναι η εξαίρεση στον κανόνα. Το ίδιο συμβαίνει με όλες της μεγάλες εταιρίες. Οι Microsoft, Sony, Qualcomm, AMD και Nvidia χρησιμοποιούν επίσης την TSMC για την κατασκευή των δικών τους chip. Ακόμα και η Intel, που είναι ο μεγαλύτερος κατασκευαστής (σε μερίδιο αγοράς) εξετάζει να δώσει outsource ένα μέρος της παραγωγής μέσα στα επόμενα χρόνια.

Το 2020, η Intel ήταν πρώτη στην παγκόσμια αγορά ημιαγωγών με έσοδα $73,89 δισ., με την Samsung να ακολουθεί (με έσοδα ύψους $60,48 δισ.) και την TSMC στην τρίτη θέση στα $45,4 δισ. Έχει ενδιαφέρον όμως να δούμε και πως μεταβλήθηκαν οι πωλήσεις από το 2019 για να αποκτήσουμε μια πληρέστερη εικόνα για τις ιδιαίτερες συνθήκες, όπως αυτές που διαμορφώθηκαν την περυσινή χρονιά.

Πώς θα αντιμετωπιστεί το πρόβλημα;

Οι εταιρίες προσπαθούν να βρουν λύσεις για να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν στην ζήτηση. Ήδη η Intel, η Samsung και η TSMC έχουν ανακοινώσει επενδύσεις για την δημιουργία νέων γραμμών παραγωγή και κατασκευαστικών κέντρων. Η κυβέρνηση του Τζον Μπάιντεν υπογράφει εκτελεστικές εντολές με μέτρα για την αντιμετώπιση της έλλειψης, διαθέτοντας ήδη 52 δισ. δολάρια για την προώθηση της εγχώριας παραγωγής. Η Ευρώπη από την πλευρά της έχει βάλει στόχο μέχρι το 2030 να μπορεί να παράγει τουλάχιστον το 20% των ημιαγωγών παγκοσμίως (από 10% σήμερα), υποσχόμενη επενδύσεις ύψους 150 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Όμως, τέτοιες υλοποιήσεις δεν γίνονται από την μία μέρα στην άλλη. Θα πρέπει να περάσουν μερικά χρόνια έτσι ώστε να ξεκινήσουν να αποδίδουν και να δημιουργούν απόθεμα. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι -παρά τα μέτρα και τις πρωτοβουλίες ενίσχυσης της παραγωγής- η έλλειψη θα διατηρηθεί για δύο τουλάχιστον χρόνια. Με το 5G να μπαίνει σιγά σιγά στην ζωή μας και το internet of things να γίνεται ολοένα και πιο δημοφιλές, είναι λογικό πως η ζήτηση σίγουρα θα αυξηθεί κι άλλο. Αυτό ίσως όμως μακροπρόθεσμα να είναι καλό μιας και η εταιρίες πλέον θα έχουν πάρει πολύτιμα μαθήματα από τα σημερινά προβλήματα, διορθώνοντας και βελτιώνοντας τις γραμμές παραγωγής τους. Όπως και να έχει για την ώρα θα χρειαστεί να περιμένουμε για να πάρουμε το PS5 στα χέρια μας ή για να μας έρθει η πολυπόθητη RTX3090.

The post Έλλειψη chip: τα τσιπάκια δεν βρίσκονται ανάμεσα μας appeared first on 2045.gr.